Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc như một nguồn lực nội sinh vô giá cho sự phát triển bền vững của đất nước. Trong loạt bài viết 3 kỳ "Di sản đình làng - Nguồn lực nội sinh văn hóa Việt" bắt đầu đăng tải từ số này, chúng tôi tập trung nhận diện toàn diện hệ giá trị của ngôi đình làng - một thiết chế văn hóa đặc thù, nơi lưu giữ tinh hoa kiến trúc, mỹ thuật và tâm hồn người Việt. Qua việc phân tích từ góc độ lịch sử mỹ thuật đến thực trạng quản lý bảo tồn, loạt bài không chỉ nhìn nhận di sản trong quá khứ mà còn hướng tới việc đề xuất các giải pháp đột phá, nhằm đưa di sản đình làng thực sự trở thành trung tâm sáng tạo văn hóa trong giai đoạn đổi mới và hội nhập.

Công nghiệp văn hóa đóng vai trò cốt lõi trong việc phát huy sức mạnh mềm thông qua lan tỏa bản sắc dân tộc, nâng cao hình ảnh quốc gia và tạo ra giá trị kinh tế bền vững góp phần tăng trưởng GDP. Đây là công cụ hữu hiệu để quảng bá văn hóa ra thế giới, xây dựng thương hiệu quốc gia và thúc đẩy du lịch. Tại Việt Nam, Quyết định số 2486/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã xác định điện ảnh là ngành công nghiệp mũi nhọn. Tuy nhiên, một thực trạng kéo dài nhiều thập kỷ là sự thiếu hụt các “hệ sinh thái nội dung” (Content Ecosystem) đủ mạnh để cạnh tranh với các dòng phim bom tấn ngoại nhập.

Tháng 10/2025, Làng văn hóa du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn, xã Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn đã được Tổ chức Du lịch Liên Hợp Quốc (UN Tourism) trao Giải thưởng “Làng du lịch tốt nhất năm 2025” (Best Tourism Villages 2025). Nằm êm đềm trong thung lũng Bắc Sơn, ngôi làng có khoảng 1.800 nhân khẩu là dân tộc Tày định cư lâu đời cùng với các dân tộc anh em là Nùng, Dao cùng sinh sống dưới những nếp nhà sàn truyền thống. Nơi đây vẫn còn giữ nguyên vẹn những nét văn hóa truyền thống của người Tày và chính bản sắc văn hóa này đã và đang giúp Quỳnh Sơn thu hút du khách trong và ngoài nước đến để trải nghiệm và khám phá.

Trong những ngày đầu tháng 3/2026, sự hiện diện của nghệ sĩ múa Dương Lệ Bình cùng ê kíp với vở vũ kịch Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026 tại Hà Nội không chỉ mang đến cho khán giả Thủ đô một trải nghiệm nghệ thuật có quy mô quốc tế, mà còn được kỳ vọng đóng góp tích cực vào sự phát triển của công nghiệp văn hóa và nâng cao vị thế Việt Nam trên bản đồ điểm đến nghệ thuật thế giới.

Ngày 28/2, khi không khí Xuân còn ngập tràn, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam ở Đồng Mô, đoài phương, Hà Nội đã diễn ra ngày hội Sắc Xuân trên mọi miền Tổ quốc với nhiều hoạt động đặc sắc của cộng đồng các dân tộc. Nổi bật trong chuỗi sự kiện là phần tái hiện Lễ hội Xuống đồng của đồng bào dân tộc Cao Lan (còn gọi là Sán Chay) tỉnh Phú Thọ. Đây là một trong những lễ hội truyền thống mang ý nghĩa sâu sắc nhất của người Cao Lan được gìn giữ qua nhiều thế hệ, trở thành một biểu tượng sinh động của văn hóa, tín ngưỡng và khát vọng cộng đồng.

Tóm tắt: Nghiên cứu này nhằm khẳng định tầm quan trọng của việc tích hợp kiến thức văn hóa trong dạy học Ngữ văn. Nghiên cứu áp dụng phương pháp liên ngành, kết hợp soi chiếu từ góc nhìn nghiên cứu văn hóa trong giảng dạy văn học. Kết quả nghiên cứu chỉ ra và phân tích cụ thể thiết kế hoạt động dạy học tác phẩm văn học theo định hướng tiếp cận văn hóa, tổ chức hoạt động trải nghiệm, sáng tạo gắn liền với văn hóa địa phương và kỹ năng đọc - hiểu, giải mã các tầng nghĩa văn hóa của văn bản.

Sáng 22/4, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, các đại biểu thảo luận, đóng góp ý kiến đối với Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam.

​

Văn hóa đang trở thành một nguồn lực kinh tế quan trọng, đóng góp trực tiếp vào sức mạnh mềm của quốc gia. Nghị quyết số 80 - NQ/TW của Bộ chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã xác định rõ mục tiêu xây dựng nền công nghiệp văn hóa trở thành động lực phát triển mới. Trong bối cảnh đó, sự trở lại của vở ballet đương đại Dó tại Nhà hát Hồ Gươm vào tháng 3/2026 đã cho thấy năng lực chuyển hóa di sản thành những sản phẩm văn hóa có giá trị cao, mang đậm dấu ấn Việt Nam.

Trong nghiên cứu văn hóa làng xã Việt Nam, những trường hợp không hoàn toàn phù hợp với “mô hình điển hình” thường có giá trị gợi mở đặc biệt. Chính ở những trường hợp ấy, người nghiên cứu có điều kiện quan sát rõ hơn tính linh hoạt, khả năng thích ứng và sức sống nội sinh của văn hóa làng. Làng Hoa Lũy - tên cổ xưa, sau này do kị húy thời Thiệu Trị mà đổi là Kim Lũy - là một trường hợp như vậy.