Các hoạt động tháng 5 có sự tham gia của khoảng hơn 100 đồng bào 16 dân tộc (Nùng, Tày, Dao, Mông, Mường, Lào, Thái, Khơ Mú, Tà Ôi, Cơ Tu, Ba Na, Xơ Đăng, Gia Rai, Raglai, Ê Đê, Khmer) của 11 địa phương có đồng bào hoạt động hằng ngày (Thái Nguyên, Hà Nội, Phú Thọ, Tuyên Quang, Sơn La, Huế, Gia Lai, Quảng Ngãi, Khánh Hòa, Đắk Lắk, Cần Thơ); huy động khoảng 25 đồng bào dân tộc Tày, Nùng, tỉnh Thái Nguyên.
Mở đầu chuỗi hoạt động là phần tái hiện nghi lễ cầu an, giải hạn của đồng bào Tày, Nùng (tỉnh Thái Nguyên). Nghi lễ không chỉ là tín ngưỡng mà còn là "ký ức sống" của cộng đồng, nơi lưu giữ tri thức dân gian, quan niệm về vũ trụ và đạo lý làm người. Việc tái hiện trong không gian mở giúp công chúng có cơ hội tiếp cận gần hơn với một di sản vốn trước đây chỉ diễn ra trong phạm vi gia đình, dòng họ. Song hành cùng phần lễ là phần hội rộn ràng với các trò chơi dân gian như ném còn, đi cà kheo, nhảy sạp… tạo nên bức tranh sinh động về đời sống văn hóa cộng đồng – nơi con người gắn kết qua tiếng cười, qua nhịp điệu lao động và vui chơi.
Điểm nhấn nghệ thuật là chương trình là giao lưu dân ca, dân vũ "Việt Bắc nhớ Bác Hồ" trong từng lời Then, câu Sli, điệu Lượn, hình ảnh Bác hiện lên gần gũi, thân thương như người cha của đại gia đình các dân tộc. Những câu Then cất lên giữa không gian núi rừng được tái hiện, hòa quyện cùng tiếng đàn tính, tạo nên một trường cảm xúc vừa linh thiêng, vừa trữ tình.
Một trong những hoạt động giàu tính tư liệu và cảm xúc là triển lãm ảnh "Bác Hồ trong trái tim đồng bào". Khoảng 50 bức ảnh được lựa chọn từ nguồn tư liệu quý, tái hiện những khoảnh khắc giản dị mà sâu sắc về mối quan hệ giữa Bác và các dân tộc. Không chỉ dừng ở trưng bày, triển lãm còn khuyến khích sự tham gia của cộng đồng thông qua việc đóng góp tư liệu, hiện vật, sách báo liên quan đến cuộc đời và sự nghiệp của Bác. Điều này góp phần biến không gian triển lãm thành một “ký ức tập thể”, nơi mỗi cá nhân đều có thể tìm thấy sự đồng cảm và tự hào.
Xuyên suốt tháng, các chương trình nghệ thuật như "Quà tháng Năm dâng Bác", "Ơn Bác Hồ với người Tây Nguyên" được tổ chức với sự tham gia của nhiều nhóm đồng bào đang sinh hoạt thường xuyên tại Làng. Đặc biệt, hình ảnh những "người con họ Hồ" trở thành điểm nhấn xúc động, thể hiện mối liên kết bền chặt giữa các cộng đồng dân tộc.
Chuỗi hoạt động tháng Năm tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam cho thấy một cách tiếp cận mới trong bảo tồn di sản: không “đóng khung” mà “mở rộng”, không chỉ trưng bày mà còn tương tác, trải nghiệm. Ở đó, di sản không nằm yên trong quá khứ mà sống động, gắn với đời sống cộng đồng và nhu cầu của xã hội hiện đại. Và quan trọng hơn, đó là sự tham gia chủ động của chính các chủ thể văn hóa – đồng bào các dân tộc.
