Kể chuyện về nghề giáo bằng ngôn ngữ nghệ thuật xiếc

“Ước mơ xanh” do NSND Tống Toàn Thắng, Giám đốc Liên đoàn Xiếc Việt Nam, viết kịch bản, đạo diễn và chỉ đạo nghệ thuật. Chương trình được xây dựng như một món quà tinh thần nhân dịp Ngày Nhà giáo Việt Nam, hướng tới việc tôn vinh các nhà giáo nói chung và những người thầy, người cô gắn bó với công tác đào tạo nghệ thuật xiếc nói riêng.

LH_07557.JPG
Liên đoàn Xiếc Việt Nam dành tặng món quà tinh thần ý nghĩa khi mời các thầy cô và học sinh Trung tâm Hỗ trợ Phát triển Giáo dục Hòa nhập Phúc Yên đến với chương trình "Ước mơ xanh" - Ảnh: Quỳnh Hương

Vốn là loại hình nghệ thuật đòi hỏi sự khéo léo, dẻo dai, lòng can đảm và quá trình luyện tập nghiêm túc, xiếc có khả năng truyền tải nhiều câu chuyện về nghị lực, sự kiên trì và tinh thần vượt qua giới hạn. Đưa hình ảnh người thầy, mái trường và ký ức học trò vào không gian biểu diễn xiếc, ê-kíp sáng tạo lựa chọn cách tiếp cận giàu cảm xúc, kết hợp những màn trình diễn kỹ thuật với các hoạt cảnh mang chủ đề giáo dục.

Một điểm đáng chú ý của chương trình là sự hiện diện của các thầy cô giáo, các học sinh đến từ Trung tâm Hỗ trợ Phát triển Giáo dục Hòa nhập Phúc Yên cùng đông đảo nhà giáo, nghệ sĩ và khán giả. Sự đồng hành này góp phần nhấn mạnh tinh thần sẻ chia và hòa nhập mà chương trình hướng tới. Trong giáo dục hòa nhập, mỗi bước tiến của học trò đều cần sự kiên nhẫn, thấu hiểu và đồng hành của người thầy. Những phẩm chất ấy cũng có sự tương đồng với quá trình rèn luyện bền bỉ của người nghệ sĩ xiếc, nơi mỗi thành quả biểu diễn đều được tạo nên từ nỗ lực lâu dài và sự nâng đỡ của tập thể.

LH_07067.JPG
Tiết mục “Ước mơ xanh - Khúc ca người giáo viên” - Ảnh: Quỳnh Hương

Thông điệp tri ân trong “Ước mơ xanh” vì thế không chỉ hướng đến những người đứng trên bục giảng. Với ngành Xiếc, các huấn luyện viên và nghệ sĩ đi trước cũng là những người thầy thầm lặng, truyền nghề, giữ lửa đam mê và dìu dắt lớp diễn viên kế cận. Đằng sau một động tác thăng bằng chính xác, một màn tung hứng hay tiết mục đu dây là quá trình khổ luyện, cùng sự hướng dẫn, uốn nắn và động viên của những người đi trước. Đây cũng là một trong những lớp ý nghĩa mà chương trình muốn gửi gắm nhân dịp 20/11.

Ký ức mái trường và khát vọng tương lai

“Ước mơ xanh” gồm 13 tiết mục, được sắp xếp đan xen giữa các màn xiếc kỹ thuật, tiết mục hài, xiếc thú và hoạt cảnh có nội dung tự sự. Mạch chương trình mở đầu bằng tiết mục “Ước mơ xanh - Khúc ca người giáo viên” do tốp nữ Đu Nón thể hiện. Hình thức biểu diễn giàu tính tạo hình kết hợp chủ đề âm nhạc tạo nên không gian mở đầu gợi nhắc hình ảnh người giáo viên tận tụy và những ước mơ được nuôi dưỡng từ mái trường.

LH_07139.JPG
Bằng sự kiên nhẫn và yêu thương, những nghệ sĩ huấn luyện xiếc thú cũng là những người thầy  - Ảnh: Quỳnh Hương

Tiếp nối là các tiết mục mang đến sắc thái vui tươi như: hề xiếc, xiếc chó do NSƯT Hải Thanh biểu diễn và xiếc thú tổng hợp. Những yếu tố hài hước, gần gũi giúp chương trình có thêm nhịp điệu sinh động, đồng thời tạo sự đa dạng trong trải nghiệm thưởng thức của khán giả ở nhiều lứa tuổi.

Ở mạch nội dung tôn vinh người thầy, các hoạt cảnh được đặt tên gắn với những hình ảnh quen thuộc của nghề giáo và đời sống học đường. “Người gieo mầm xanh” được thể hiện bằng kỹ thuật thăng bằng trên con lăn; “Vết chân tròn” kết hợp tung hứng, uốn dẻo và đế kiếm; “Nhớ ơn Thầy cô” sử dụng hình thức cầu bật tập thể; “Ngôi trường yêu dấu” được dàn dựng với tiết mục đu dây đôi. Đặc biệt, hoạt cảnh “Thầy giáo vùng cao” kết hợp tiết mục Dây Mèo với phần biểu diễn của ca sĩ Hoàng Tùng, gợi nhắc hình ảnh những nhà giáo gắn bó với hành trình gieo chữ ở vùng cao.

LH_07221.JPG
Hoạt cảnh "Người gieo mầm xanh” - Ảnh: Quỳnh Hương

Các tiết mục patin nam nữ và tung hứng tập thể nam nữ tiếp tục khai thác khả năng phối hợp, sự linh hoạt và tinh thần đồng đội của nghệ sĩ. Chương trình khép lại bằng “Hành khúc người đưa đò” với sự tham gia của toàn bộ các nghệ sĩ. Cách tổ chức các tiết mục theo chủ đề giúp những kỹ thuật biểu diễn không chỉ được thể hiện như màn phô diễn khả năng chuyên môn, mà còn trở thành phương tiện chuyển tải nội dung. Sự vững vàng trong tiết mục thăng bằng, sức bền và độ dẻo dai ở những màn tung hứng, uốn dẻo hay sự phối hợp trong các tiết mục tập thể cùng gợi liên tưởng đến hành trình bền bỉ của người làm nghề giáo.

Kết hợp âm nhạc và 3D Mapping, làm mới không gian biểu diễn

Bên cạnh nghệ thuật xiếc, âm nhạc là yếu tố tạo nên màu sắc riêng cho “Ước mơ xanh”. Các ca sĩ biểu diễn trực tiếp những ca khúc về thầy cô, mái trường và tuổi học trò, đan xen với các tiết mục xiếc. Những giai điệu quen thuộc về tình thầy trò và ký ức học đường góp phần kết nối các thế hệ khán giả, tạo nên mạch cảm xúc xuyên suốt chương trình.

Để làm nổi bật chủ đề tri ân, nội dung được thể hiện đồng bộ qua âm nhạc, múa và trang phục biểu diễn. Sự kết hợp giữa các loại hình nghệ thuật tạo nên một cấu trúc sân khấu đa dạng, trong đó xiếc đảm nhiệm vai trò kể chuyện bằng chuyển động và kỹ thuật cơ thể, còn âm nhạc góp phần dẫn dắt cảm xúc, làm rõ chủ đề của từng hoạt cảnh.

LH_07040.JPG
Màn kết hợp sống động giữa hình ảnh thầy trò, nghệ thuật xiếc "Đu nón" và công nghệ 3D mapping - Ảnh: Quỳnh Hương

Đáng chú ý, chương trình ứng dụng công nghệ trình chiếu 3D Mapping trên sân khấu tròn của Rạp Xiếc Trung ương. Hình ảnh và ánh sáng chuyển động góp phần mở rộng không gian thị giác, tạo nên những lớp bối cảnh gắn với nội dung biểu diễn, từ hình ảnh sân trường, trang vở đến hình ảnh thầy cô và các học trò. Việc kết hợp công nghệ trình chiếu với biểu diễn trực tiếp góp phần làm mới cách thể hiện của sân khấu xiếc, đồng thời tăng khả năng truyền tải câu chuyện tới công chúng.

LH_07539.JPG
Các nghệ sĩ xiếc và các thầy cô, các em học sinh trong chương trình đặc biệt "Ước mơ xanh" - Ảnh: Quỳnh Hương

Từ chủ đề nghề giáo, “Ước mơ xanh” mở rộng lời tri ân tới những người làm công tác đào tạo, những nghệ sĩ đi trước đã truyền nghề và tiếp sức cho thế hệ kế cận. Thông qua sự kết hợp giữa kỹ thuật xiếc, âm nhạc và công nghệ trình chiếu, chương trình lựa chọn một hình thức biểu đạt giàu tính nghệ thuật để nhắc nhớ về vai trò của người thầy trong hành trình trưởng thành của mỗi con người.