Những kịch bản vẽ lại diện mạo Hollywood và giải trí toàn cầu

Sau một năm đầy biến động, kịch bản dự đoán năm 2026 cho Hollywood và ngành giải trí toàn cầu là những chủ đề hứa hẹn triển vọng tích cực, cùng những lo ngại trước sự bùng nổ của AI, xu hướng thống trị của phát trực tuyến.

Phim tài liệu Taylor Swift: The End of an Era.jpg — Phim tài liệu **Taylor Swift: The End of an Era**

Disney và “thương vụ Taylor Swift”

Thương vụ gây chấn động toàn cầu tiếp theo của Disney có thể sẽ mang tên Taylor Swift - với mức định giá lên tới 4 tỷ USD, tương đương khoản Disney từng chi để mua Lucasfilm năm 2012. Dĩ nhiên, đây không phải là việc “mua” Taylor Swift, mà là đầu tư hoặc thâu tóm một công ty sản xuất - sự kiện - nội dung đa nền tảng do chính cô kiểm soát sáng tạo.

Theo kịch bản này, Disney+ sẽ trở thành nền tảng độc quyền cho toàn bộ hệ sinh thái nội dung của Taylor Swift: từ phim tài liệu lưu diễn, hậu trường sáng tác, phòng thu, cho đến các dự án chưa từng công bố. Thỏa thuận cũng có thể mở đường cho Swift bước chân vào lĩnh vực giải trí có kịch bản, với các seri và phim điện ảnh liên kết - một “Vũ trụ Điện ảnh Swift” (SCU) đúng nghĩa.

Disney Consumer Products sẽ phụ trách sản xuất và phân phối sản phẩm thương hiệu, xây dựng chiến lược phát hành các tác phẩm âm nhạc từng được “cất kho”. Dù bản quyền ca khúc vẫn thuộc về Taylor Swift, Disney sẽ được ưu tiên cấp phép sử dụng kho nhạc này, bao gồm dự án phim hoạt hình âm nhạc quy tụ toàn bộ các bài hát của cô.

Với Disney, sức hút của thương vụ là lượng khán giả toàn cầu khổng lồ, tầm ảnh hưởng văn hóa bền bỉ và khả năng kích hoạt tương tác đa nền tảng trong bối cảnh các thương hiệu truyền thống dần bão hòa. Trên thực tế, Disney đã hợp tác với Taylor Swift từ năm 2020, gần đây là phim tài liệu 6 tập Taylor Swift: The end of an Era (Taylor Swift: Chương kết của một kỷ nguyên) và triển lãm Eras Tour (Tour diễn của những kỷ nguyên) tại Disney’s Hollywood Studios. Dù hiện tại hai bên chưa lên tiếng, đây vẫn là một “dự đoán” đủ khiến giới giải trí toàn cầu phải dõi theo.

Phim Avatar 3 “ăn khách” cuối năm 2025

Doanh thu phòng vé sẽ phục hồi

Vào năm 2024, nhiều dự báo lạc quan cho rằng doanh thu phòng vé Bắc Mỹ năm 2025 sẽ gần đạt 10 tỷ USD lần đầu tiên sau đại dịch. Nhưng dù bứt tốc vào cuối năm, doanh thu phòng vé Bắc Mỹ chỉ quanh mức 8,8 tỷ USD - tương đương năm 2024, do hệ lụy kéo dài từ đại dịch, đình công trong ngành, thiếu vắng các phim cho mọi đối tượng khán giả. Trong khi, bộ phim có doanh thu cao nhất toàn cầu của năm 2025 là Na Tra 2 của Trung Quốc với 2,2 tỷ USD; bộ phim có lượt xem nhiều nhất (hơn 300 triệu) là KPop Demon Hunters (Thợ săn quỷ Kpop) do Sony Pictures sản xuất nhưng Netflix phát hành. Và lễ trao giải Oscar đang được cân nhắc phát trực tuyến trên YouTube, thay vì chỉ phát sóng truyền hình như truyền thống.

Thực tế này gia tăng lo ngại trong giới vận hành rạp chiếu, vốn đang “nín thở” theo dõi vụ Netflix thâu tóm Warner Bros. - một hãng phim mang tính biểu tượng của Hollywood - cho thấy ranh giới giữa phim chiếu rạp và phát trực tuyến sẽ càng bị xóa nhòa. Tuy nhiên năm 2026 được xem như là bước ngoặt. Ngay cả những nhà điều hành Hollywood thận trọng nhất cũng tin rằng sẽ có sự cải thiện đáng kể, khi doanh thu ở Mỹ chạm mức 9,8 tỷ USD. Còn Gower Street dự đoán doanh thu phòng vé toàn cầu vượt 35 tỷ USD, trong đó thị trường nội địa Mỹ đạt khoảng 11,4 tỷ USD nhờ loạt “bom tấn” như The Super Mario Galaxy Movie (Super Mario Thiên Hà), Spider-Man: Brand new day (Người Nhện: Ngày mới toanh), Toy Story 5 (Câu chuyện đồ chơi 5), The Mandalorian and Grogu (Mandalorian và Grogu- Chiến tranh các vì sao (Star Wars) ngoại truyện), Dune 3 (Xứ cát 3)...sẽ kéo khán giả trở lại rạp, tái khẳng định sức hút của trải nghiệm điện ảnh màn ảnh rộng.

Biểu tượng Hollywood ở Los Angeles.jpg — *Biểu tượng Hollywood ở Los Angeles*

Los Angeles vẫn loay hoay tìm lại vị thế

Đầu năm 2025, bang California thông qua một bước mở rộng lớn nhất từ trước đến nay đối với chương trình tín dụng thuế phim và truyền hình: tăng gấp đôi mức trần hàng năm, đồng thời nâng mức trợ cấp cơ bản. Chính sách mới nhanh chóng thu hút một số dự án quy mô lớn quay trở lại, trong đó có phần tiếp theo của Jumanji (Trò chơi kỳ ảo).

Tuy nhiên, theo báo cáo của ProdPro chi phí sản xuất tại California tiếp tục sụt giảm qua các năm, hiện chỉ còn khoảng 1,5 tỷ USD. Trong khi đó, các đối thủ cạnh tranh trực tiếp như New York, New Mexico hay New Jersey lại ghi nhận mức tăng trưởng sản xuất cao hơn đáng kể.

Bài học rút ra khá rõ ràng: những điều chỉnh về tín dụng thuế có thể đã đến quá muộn. Khi California còn do dự, nhiều khu vực khác đã kịp thời xây dựng hệ sinh thái sản xuất hoàn chỉnh - từ phim trường, hậu cần đến chính sách ưu đãi - vốn từng là lợi thế tuyệt đối của Los Angeles. Thậm chí, không ít nơi còn sở hữu chi phí nhân công và chi phí vật liệu xây dựng phim trường rẻ hơn. Trong bối cảnh đó, đối với hầu hết các dự án sản xuất, việc quay phim ở California có thể không còn hợp lý nữa. Đây không chỉ là bài toán kinh tế, mà là câu hỏi về vai trò trung tâm của Los Angeles - một thành phố từng được xem là trái tim điện ảnh toàn cầu.

Diễn viên Tilly Norwood do AI tạo rajpg — *Diễn viên Tilly Norwood do AI tạo ra*

AI bước sâu hơn vào phim ảnh?

The Sweet Idleness (Sự nhàn rỗi ngọt ngào) - bộ phim do AI “đạo diễn”- dự kiến ra mắt đầu năm 2026 đã trở thành tâm điểm tranh cãi. Tilly Norwood - một “diễn viên” hoàn toàn do AI tạo ra đang khiến giới làm phim lo ngại về nguy cơ thay thế con người. Gần đây, Disney gây xôn xao khi ký một thỏa thuận trị giá hàng tỷ USD với OpenAI, cho phép người dùng tạo video bằng công cụ AI Sora với hơn 200 nhân vật thuộc vũ trụ Disney, sau đó đăng tải dưới dạng video ngắn trên nền tảng Disney+. Song song đó, các tập đoàn công nghệ lớn cũng đang gấp rút tích hợp AI vào hệ sinh thái sản phẩm của mình nhằm “bắt kịp thời đại”.

Những điều trên cho thấy AI sẽ tiếp tục thâm nhập sâu hơn vào quy trình sản xuất nội dung. Khả năng tạo ra nhân vật, thậm chí là cả một bộ phim bằng AI hứa hẹn rút ngắn thời gian sản xuất, giảm chi phí và tạo hiệu ứng chú ý trong một nền kinh tế sáng tạo ngày càng cạnh tranh khốc liệt hiện nay.

Tuy nhiên, Hollywood chính thống có chấp nhận các sản phẩm do AI tạo ra hay không vẫn là dấu hỏi lớn, đặc biệt khi các vấn đề bản quyền và giá trị nghệ thuật chưa được giải quyết thỏa đáng. Sau cùng, thước đo rõ ràng nhất cho thấy các nhà làm phim thực sự tôn trọng nghề nghiệp và khán giả không nằm ở việc họ sử dụng hay từ chối AI, mà ở chỗ: họ có chấp nhận dùng công nghệ để tạo ra những sản phẩm chỉ ở mức trung bình, thậm chí kém hơn chính những gì họ từng làm trước đó?

YouTube thống trị truyền hình

Thành lập vào năm 2005, YouTube hiện chiếm thời lượng xem phát sóng trên TV nhiều hơn bất kỳ nền tảng phát trực tuyến nào. Dự báo, năm 2026 thương hiệu này sẽ hoàn toàn thống trị TV. Không chỉ giữ vững ngôi vị dẫn đầu về thời lượng được phát (theo số liệu của Nielsen) mà YouTube TV đang trên đà trở thành nền tảng truyền hình trả phí lớn nhất tại Mỹ, vượt qua Charter Spectrum và Comcast Xfinity, nhờ các gói xem theo thể loại riêng biệt đã được lên kế hoạch ra mắt vào năm 2026 giúp giảm chi phí sử dụng.

Cùng với hơn 125 triệu người đăng ký YouTube Premium và Music, sự tăng trưởng nhanh về doanh số của các dịch vụ phát trực tuyến khác thông qua các kênh Primetime và hàng triệu người đăng ký gói xem giải bóng bầu dục, YouTube sẽ trở thành một đoàn tàu giải trí khổng lồ khó kiểm soát, chiếm lĩnh thị trường sáng tạo nội dung, thống trị thị trường truyền hình trả phí. Điều này cho thấy khán giả không còn trung thành với định dạng hay thương hiệu, mà với sự tiện lợi và cảm giác kiểm soát nội dung.

Phim Zootopia 2.jpg — Phim **Zootopia 2**

Tín hiệu tích cực ở thị trường Trung Quốc

Sự sụt giảm kéo dài của phim Hollywood tại thị trường Trung Quốc phần lớn bắt nguồn từ việc chính phủ nước này siết chặt các quy định phát hành, nhằm ưu tiên cho phim nội địa trên màn ảnh rộng. Trong bối cảnh đó, rất khó để khẳng định liệu sự hồi phục gần đây của một số tác phẩm Hollywood tại phòng vé Trung Quốc là dấu hiệu của một xu hướng bền vững hay chỉ là hiện tượng nhất thời.

Khi phần đầu tiên của Zootopia (Phi vụ động trời) trở thành một hiện tượng bất ngờ vào năm 2016, thu về doanh thu khổng lồ 236 triệu USD ở Trung Quốc và góp phần giúp phim cán mốc 1 tỷ USD toàn cầu, ban lãnh đạo Disney đã nhanh chóng quyết định xây một khu chủ đề Zootopia tại Disneyland Thượng Hải. Khai trương vào năm 2024, đây trở thành một trong những khu nổi tiếng nhất của công viên này và chắc chắn đã giúp đẩy hứng thú của người hâm mộ dành cho Zootopia 2 (khởi chiếu tháng 11/2025) - phim Hollywood đầu tiên thu về 100 triệu USD chỉ trong một ngày tại Trung Quốc. Avatar 3: Lửa và tro tàn của James Cameron tiếp tục được ưu ái tại thị trường này, thu về 17 triệu USD trong ngày đầu công chiếu... Tuy trong môi trường ngày càng khắt khe, một số thương hiệu Hollywood có chiều sâu và gắn bó lâu dài với khán giả Trung Quốc vẫn tạo được đột phá, nhưng chưa đủ để khẳng định sẽ “tan băng”.

Phim Ngôi nhà trên thảo nguyên (bản cũ).jpg — *Phim **Ngôi nhà trên thảo nguyên** (bản cũ)*

Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên của Netflix sẽ thành công

Netflix từ lâu theo đuổi chiến lược nội dung cho mọi đối tượng, song vài năm gần đây lại thiếu vắng những seri gia đình đúng nghĩa. Bản làm lại loạt phim kinh điển Little House on the Prairie (Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên, phát sóng từ năm 1974 đến 1983) phát sóng trên Netflix trong năm 2026 được xem như một bước đi có chủ đích nhằm lấp khoảng trống này.

Dự án làm lại được công bố đầu năm 2025, hiện phim đang quay tại Canada với câu chuyện gia đình ấm áp, lành mạnh dựa trên loạt tiểu thuyết bán tự truyện của Laura Ingalls Wilder. Tái hiện cuộc sống gia đình Ingalls ở miền Tây nước Mỹ cuối TK XIX - ký ức quen thuộc với nhiều thế hệ khán giả trên toàn cầu, Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên không chỉ hướng đến những khán giả từng lớn lên cùng loạt phim gốc, mà còn nhắm tới các gia đình trẻ ngày nay. Qua dự án này, Netflix kỳ vọng khơi gợi lại trải nghiệm xem chung - khi cả gia đình quây quần trước một màn hình, thay vì mỗi người “ôm” một thiết bị điện tử riêng.