Dấu ấn cho sáng kiến đổi mới của Ngành Văn hóa
Dự chương trình có Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà; Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh; Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Huy Dũng; các Thứ trưởng Bộ VHTTDL: Hoàng Đạo Cương, Hồ An Phong; và lãnh đạo các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ VHTTDL.
Chương trình còn có sự hiện diện của phu nhân một số đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước; lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ VHTTDL; lãnh đạo nữ của các ban, bộ, ngành Trung ương…
Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh định hướng đổi mới nghệ thuật biểu diễn, gắn liền sự phát triển của công nghiệp văn hóa với việc khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch, Bộ VHTTDL đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc phát huy tối đa thế mạnh đặc trưng của các đơn vị nghệ thuật. Ngành Văn hóa hướng tới việc tìm kiếm những phương thức sáng tạo mới nhằm gia tăng giá trị cho các sản phẩm biểu diễn phục vụ công chúng. Đối với loại hình nghệ thuật xiếc, đây chính là hành trình chuyển mình đầy ý nghĩa từ mô hình biểu diễn truyền thống sang các trải nghiệm nghệ thuật tổng hợp. Tại không gian ấy, kỹ năng biểu diễn điêu luyện của người nghệ sĩ được kết hợp uyển chuyển cùng công nghệ hiện đại và bản sắc văn hóa Việt Nam, từng bước hình thành nên những sản phẩm mang dấu ấn riêng biệt trong đời sống văn hóa đương đại.
Chương trình nghệ thuật đặc biệt mang tên Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ là sản phẩm triển khai sáng kiến đổi mới nghệ thuật biểu diễn của Bộ VHTTDL, nằm trong chuỗi sản phẩm LumiShow do Liên đoàn Xiếc Việt Nam và đơn vị VietArt phối hợp thực hiện. Sản phẩm này hiện đang được ra mắt thử nghiệm để lấy ý kiến đóng góp trước khi hoàn thiện và chính thức ra mắt phục vụ công chúng vào tháng 11/2026.
NSND Tống Toàn Thắng - Giám đốc Liên đoàn Xiếc Việt Nam chia sẻ: “Xuất phát từ chỉ đạo sâu sắc của Lãnh đạo Bộ VHTTDL, đặc biệt là Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh về việc ‘Đổi mới sáng tạo ngành VHTTDL bắt đầu từ rạp xiếc, nhà hát, bảo tàng và trường học... để đưa khoa học công nghệ và chuyển đổi số vào cuộc sống, phục vụ Nhân dân và đóng góp cho sự phát triển kinh tế của Đất nước’, Liên đoàn Xiếc Việt Nam đã dốc hết tâm huyết, tài năng cùng sự sáng tạo để xây dựng chương trình Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ. Đây là một không gian nghệ thuật đặc biệt, mới lạ; là sự hòa quyện đỉnh cao giữa nghệ thuật xiếc điêu luyện, âm nhạc sống động, công nghệ 3D Mapping hiện đại và văn hóa ẩm thực tinh tế”.
“Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ”: Khi kỹ năng xiếc gặp gỡ sức sáng tạo của công nghệ
Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ lấy chữ “Kỳ” làm điểm nhấn cốt lõi, đồng thời là chìa khóa định hình bản sắc và lợi thế cạnh tranh của sản phẩm. Chữ “Kỳ” đại diện cho sự diệu kỳ của kỹ năng xiếc kết hợp công nghệ 3D Mapping, ánh sáng, âm nhạc và ẩm thực để tạo nên trải nghiệm đa giác quan. Trên nền tảng kỹ năng xiếc tinh luyện, công nghệ số mở ra những khả năng mới cho không gian biểu diễn. Hệ thống ánh sáng, âm nhạc và công nghệ trình chiếu 3D Mapping có thể biến đổi diện mạo sân khấu, mở rộng chiều sâu thị giác và tạo nên những lớp không gian giàu sức gợi. Công nghệ không thay thế nghệ thuật biểu diễn, mà trở thành phương tiện để tôn vinh tài năng nghệ sĩ, tăng cường khả năng kể chuyện và đưa khán giả đến gần hơn với thế giới cảm xúc mà chương trình muốn truyền tải.
Sự kết hợp ấy tạo nên mối quan hệ bổ trợ giữa hai yếu tố: một bên là kỹ năng xiếc được hình thành từ quá trình khổ luyện thực chất, một bên là sức sáng tạo của công nghệ có khả năng mở rộng giới hạn cảm nhận của khán giả. Nếu kỹ năng xiếc tạo nên những khoảnh khắc diệu kỳ ngay trước mắt người xem, thì công nghệ giúp những khoảnh khắc ấy được đặt trong một thế giới nghệ thuật rộng lớn hơn, giàu hình ảnh, âm thanh và cảm xúc hơn. Đây chính là nền tảng tạo nên giá trị khác biệt của Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ, một giá trị không chỉ nằm ở từng yếu tố riêng lẻ mà ở cách các yếu tố được kết hợp để tạo thành trải nghiệm tổng thể.
Cùng với xiếc và công nghệ, âm nhạc và ẩm thực góp phần hoàn thiện tinh thần “bữa tiệc” của sản phẩm. Khán giả không chỉ đến để thưởng thức một buổi biểu diễn mà còn được hòa mình vào không gian giao thoa giữa nghệ thuật và cảm xúc, giữa trải nghiệm thị giác, thính giác và sự kết nối trực tiếp. Chính cách tổ chức trải nghiệm này mở rộng ý nghĩa của sân khấu truyền thống, đưa nghệ thuật đến gần hơn với nhu cầu thưởng thức hiện đại mà vẫn giữ được giá trị cốt lõi của người nghệ sĩ và loại hình nghệ thuật.
Các tiết mục đặc sắc như: Đu Nón - Hello Việt Nam, Hình tượng 4 nam, Dây lụa tập thể nữ tạo điểm nhấn mạnh mẽ bằng sự kết hợp giữa kỹ thuật biểu diễn điêu luyện và âm nhạc truyền cảm. Đặc biệt, NSƯT Thu Hương cùng NSƯT Thanh Tuấn biểu diễn tiết mục đu dây đôi Tình tre lần đầu tiên ra mắt khán giả. Màn trình diễn càng thêm phần tự hào và ý nghĩa khi nữ nghệ sĩ vừa vinh dự được trao tặng Giải thưởng “Phụ nữ Việt Nam năm 2026”.
Chia sẻ với Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật về những trải nghiệm mới mẻ trên sân khấu công nghệ, NSƯT Thu Hương cho biết: “Sự xuất hiện của công nghệ mới thực sự mang lại những cảm xúc diễn xuất rất khác biệt. Không gian số tái hiện sinh động cảnh sắc thiên nhiên khiến tôi cảm thấy mình được thực sự sống trong không gian ấy. Nhờ vậy, nghệ sĩ thăng hoa hơn, tương tác tự nhiên hơn mà không còn cảm giác phải khiên cưỡng tưởng tượng”.
Từ một sản phẩm nghệ thuật đến định hướng phát triển thương hiệu du lịch văn hóa
Trong bối cảnh công nghiệp văn hóa ngày càng chú trọng khả năng sáng tạo, phát triển thương hiệu và kết nối liên ngành, giá trị của một sản phẩm nghệ thuật không chỉ được xác định bởi chất lượng của buổi biểu diễn mà còn bởi bản sắc, khả năng tạo trải nghiệm và sức hấp dẫn đối với công chúng. Với Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ, việc kết hợp kỹ năng xiếc tinh luyện, công nghệ hiện đại và các yếu tố văn hóa mở ra hướng phát triển sản phẩm theo mô hình nghệ thuật biểu diễn gắn với trải nghiệm du lịch văn hoá.
Đây cũng là cơ hội để phát huy lợi thế riêng của nghệ thuật xiếc Việt Nam trong việc tạo dựng những sản phẩm có khả năng thu hút khán giả quốc tế. Trong khi công nghệ trình diễn ngày càng trở nên phổ biến, kỹ năng xiếc điêu luyện cùng quá trình khổ luyện và sáng tạo của nghệ sĩ vẫn là giá trị cốt lõi đòi hỏi thời gian, kinh nghiệm và năng lực chuyên môn để hình thành. Khi được kết hợp với bản sắc văn hóa Việt Nam và một phương thức tổ chức trải nghiệm phù hợp, lợi thế đó có thể trở thành dấu ấn nhận diện riêng, giúp sản phẩm tạo khác biệt trong hệ sinh thái nghệ thuật biểu diễn và du lịch văn hóa.
Kỳ vọng về một hướng phát triển mới cho xiếc Việt
Từ sản phẩm đầu tiên này, định hướng đặt ra không chỉ là xây dựng một chương trình có sức hấp dẫn riêng, mà còn từng bước phát triển một thương hiệu điểm đến văn hóa, nghệ thuật biểu diễn tại Hà Nội. Ở đó, khán giả và du khách có thể tìm thấy những trải nghiệm nghệ thuật đặc sắc, được tạo nên từ tài năng của nghệ sĩ Việt Nam, sức sáng tạo của công nghệ và những giá trị văn hóa mang bản sắc dân tộc. Đây là hướng đi đòi hỏi sự đầu tư dài hạn về nội dung nghệ thuật, năng lực sáng tạo, công nghệ và phương thức tổ chức, nhưng đồng thời mở ra cơ hội để nghệ thuật xiếc tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển công nghiệp văn hóa và du lịch.
Sau khi theo dõi chương trình, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà bày tỏ ấn tượng sâu sắc trước những tiết mục nghệ thuật đặc sắc của các nghệ sĩ Liên đoàn Xiếc Việt Nam; đánh giá cao sự kết hợp hài hòa giữa nghệ thuật, âm nhạc, công nghệ và sáng tạo. Phó Thủ tướng tin tưởng rằng, với tinh thần từ Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam cùng sự quan tâm chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ, lĩnh vực VHTTDL sẽ có những bước tiến mới, mạnh dạn vươn ra thế giới, đồng thời đưa thế giới đến gần hơn với Việt Nam.
Chương trình Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ là dấu mốc cụ thể hóa sáng kiến đổi mới sản phẩm nghệ thuật biểu diễn của Bộ VHTTDL, mở đầu cho hành trình tìm kiếm những phương thức phát triển mới của nghệ thuật xiếc Việt Nam. Từ sự diệu kỳ của kỹ năng đến sức sáng tạo của công nghệ, từ giá trị nghệ thuật trên sân khấu đến tiềm năng hình thành một điểm đến du lịch văn hoá, Kỳ Yến - Bữa tiệc diệu kỳ gửi gắm kỳ vọng về một hướng phát triển mới: nơi nghệ thuật xiếc không ngừng đổi mới để đến gần hơn với công chúng, đồng thời giữ vững những giá trị đặc trưng đã làm nên bản sắc của mình
