Sửa đổi, bổ sung một số điều của dự án Luật nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Thư viện, Luật Điện ảnh, Luật Di sản văn hóa, Luật Quảng cáo, Luật Báo chí. Bộ trưởng cho biết, trên cơ sở tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Chính phủ đã có tờ trình số 778, tờ trình mới nhất trình Quốc hội về dự án Luật.
Về sự cần thiết và quan điểm xây dựng Luật, theo Bộ trưởng, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của 7 luật thuộc lĩnh vực VHTTDL nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh. Đồng thời, tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn dựa trên nguyên tắc: việc sửa đổi, bổ sung các luật tập trung vào những vấn đề cần thiết, cấp bách; bảo đảm đúng thẩm quyền của Quốc hội, phù hợp với Hiến pháp. Dự thảo Luật cũng đã được rà soát để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành và các điều ước quốc tế có liên quan mà không làm phát sinh thủ tục hành chính.
Về những nội dung chủ yếu của dự án Luật, Bộ trưởng cho biết: thứ nhất, Luật Thể dục, thể thao sửa đổi, bổ sung 5 trong số 77 điều, trọng tâm là phân cấp, phân quyền, chuyển thẩm quyền thực hiện hai nhiệm vụ từ Thủ tướng Chính phủ sang Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo và Bộ trưởng Bộ VHTTDL.
Thứ hai, Luật Du lịch sửa đổi, bổ sung: bãi bỏ 38 trong tổng số 78 điều, tập trung vào 4 nhóm nội dung chính: (1) Phân cấp đối với thẩm quyền công nhận, thu hồi Quyết định công nhận điểm du lịch hoặc khu du lịch quốc gia nằm trên địa bàn hai đơn vị hành chính cấp tỉnh; (2) Đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, thủ tục cấp phép lữ hành và hoạt động hướng dẫn du lịch; (3) Bổ sung quy định về các loại hình lưu trú du lịch mới, thẻ hướng dẫn viên du lịch điện tử, công nhận văn bằng do cơ sở đào tạo nước ngoài cấp để tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc hiện nay; (4) Bãi bỏ quy định về quy hoạch du lịch, bãi bỏ quy định về cấp ngân sách nhà nước hằng năm bổ sung cho Quỹ hỗ trợ phát triển du lịch để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.
Ba là, Luật Thư viện: dự thảo Luật Sửa đổi, bổ sung 4 trong tổng số 52 điều theo hướng hoàn thiện quy định về thư viện cấp tỉnh, cấp xã phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; phân cấp thẩm quyền tiếp nhận thông báo về hoạt động thư viện; đồng thời chuyển mạnh từ cơ chế tiền kiểm sang hậu kiểm.
Bốn là, Luật Điện ảnh: dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 8 trong tổng số 50 điều, tập trung vào 3 nhóm nội dung chính: (1) Hoàn thiện cơ chế đặt hàng, giao nhiệm vụ, đấu thầu sản xuất phim và hỗ trợ kinh phí sản xuất phim phục vụ nhiệm vụ chính trị; (2) Tăng cường trách nhiệm của các chủ thể trong quản lý, kiểm soát, xử lý vi phạm đối với phim trên không gian mạng; (3) Phân cấp thẩm quyền cấp phép một số hoạt động điện ảnh có yếu tố nước ngoài và đơn giản hóa hồ sơ, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính.
Năm là, Luật Di sản văn hóa: dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 9/95 điều, tập trung vào 4 nhóm nội dung chính: (1) Phân cấp một số thẩm quyền liên quan đến hồ sơ di sản thuộc danh mục UNESCO từ Thủ tướng Chính phủ sang cho Bộ trưởng Bộ VHTTDL và Chủ tịch UBND cấp tỉnh; (2) Đơn giản hóa thủ tục và phân cấp một số thẩm quyền liên quan đến tu bổ, phục hồi di tích; (3) Tháo gỡ vướng mắc liên quan đến điều kiện thăm dò, khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu, bảo tồn; (4) Sửa đổi điều kiện hành nghề bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích phù hợp với pháp luật về xây dựng và đơn giản hóa quy định về kinh doanh dịch vụ bảo tàng.
Sáu là, Luật Quảng cáo: dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung 11/43 điều theo hướng bỏ yêu cầu giấy phép riêng đối với kênh, chương trình truyền hình quảng cáo của cơ quan báo nói, báo hình và bãi bỏ các quy định về quy hoạch quảng cáo ngoài trời.
Bảy là, đối với Luật Báo chí, dự thảo Luật cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; chuyển một số trường hợp thay đổi nội dung cấp giấy phép hoạt động báo chí từ cơ chế “xin chấp thuận” sang “thông báo” với cơ quan quản lý nhà nước về báo chí.
Dự thảo Luật đã thể chế hóa các chủ trương của Đảng, phù hợp với Hiến pháp
Trình bày Báo cáo thẩm tra về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Thư viện, Luật Điện ảnh, Luật Di sản văn hóa, Luật Quảng cáo, Luật Báo chí, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành dự án Luật và cơ bản nhất trí với phạm vi sửa đổi, bổ sung của dự thảo Luật.
Ủy ban thống nhất với việc Chính phủ đã chỉ đạo rà soát, tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến thẩm tra sơ bộ của Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội, ý kiến tham gia thẩm tra của các cơ quan Quốc hội; đã đưa ra khỏi dự thảo Luật 13 nội dung chính sách mới, chưa được đánh giá tác động đầy đủ để tiếp tục nghiên cứu trong quá trình sửa đổi toàn diện các luật chuyên ngành. Chỉ quy định những nội dung “đã chín, đã rõ”, mang tính nguyên tắc, thuộc thẩm quyền của Quốc hội.
Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhấn mạnh: Dự thảo Luật đã thể chế hóa các chủ trương của Đảng, phù hợp với Hiến pháp, tương thích với các Điều ước quốc tế có liên quan, phù hợp với quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Kết luận số 09 của Bộ Chính trị.
Về một số nội dung lớn của dự thảo Luật, ông Nguyễn Đắc Vinh cho biết, về sửa đổi, bổ sung Luật Thể dục, thể thao (Điều 1), Ủy ban Văn hóa và Xã hội tán thành với đề xuất phân cấp một số thẩm quyền từ Thủ tướng Chính phủ cho các Bộ trưởng quản lý ngành, lĩnh vực, tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai thi hành Luật.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Du lịch (Điều 2), Ủy ban tán thành quy định của dự thảo Luật về công nhận điểm du lịch, khu du lịch cấp tỉnh, khu du lịch quốc gia; hồ sơ, trình tự, thủ tục, thẩm quyền cấp giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành nội địa, dịch vụ lữ hành quốc tế, văn phòng đại diện tại Việt Nam của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành nước ngoài; công nhận hạng cơ sở lưu trú du lịch; thẻ hướng dẫn viên du lịch quốc tế, thẻ hướng dẫn viên du lịch nội địa; thành lập văn phòng đại diện tại Việt Nam của cơ quan du lịch nước ngoài, tổ chức du lịch quốc tế và khu vực.
“Việc sửa đổi là phù hợp, tháo gỡ kịp thời một số khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn”, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội nhấn mạnh.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Thư viện (Điều 3), Ủy ban nhất trí với các nội dung sửa đổi tập trung vào phân quyền, phân cấp, phù hợp mô hình chính quyền địa phương hai cấp; không bổ sung quy định về “dịch vụ thư viện khác”. Ghi nhận ý kiến tiếp thu, giải trình của cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu các chính sách về đặt hàng, mua sách từ ngân sách nhà nước, đầu tư thư viện số dùng chung, phát triển sách học đường khi sửa đổi toàn diện Luật Thư viện.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Điện ảnh (Điều 4), Ủy ban tán thành sửa đổi, bổ sung quy định về hoạt động sản xuất phim sử dụng ngân sách nhà nước; giữ nguyên quy định về “chủ đầu tư dự án” tại khoản 3 và khoản 4 Điều 14; đồng tình với việc rút ngắn thời hạn giải quyết thủ tục cấp giấy phép trong lĩnh vực điện ảnh và việc Nhà nước bảo đảm hoặc hỗ trợ ngân sách để sản xuất phim phục vụ nhiệm vụ chính trị. Sửa đổi, bổ sung quy định về hoạt động phổ biến phim trên không gian mạng theo hướng tăng cường trách nhiệm của chủ thể phổ biến phim, đồng thời làm rõ trách nhiệm của doanh nghiệp viễn thông và cơ quan quản lý nhà nước trong việc kiểm soát, xử lý phim vi phạm pháp luật.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Di sản văn hóa (Điều 5), Ủy ban đồng tình với việc chỉnh lý điểm b khoản 1 Điều 35 theo hướng chỉ yêu cầu xác nhận xuống cấp đối với di tích phải lập quy hoạch nhưng chưa được lập. Có ý kiến đề nghị bổ sung cơ chế lấy ý kiến cơ quan có thẩm quyền về quốc phòng, an ninh khi cho phép thăm dò, khai quật khảo cổ tại khu vực biên giới, hải đảo và khu quân sự.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Quảng cáo (Điều 6), Ủy ban nhất trí với các nội dung sửa đổi, bổ sung Luật Quảng cáo về công cụ quản lý thay thế quy hoạch quảng cáo ngoài trời; tán thành việc thay thế cụm từ "báo nói, báo hình" bằng cụm từ "phát thanh, truyền hình", bảo đảm thống nhất với Luật Báo chí năm 2025.
Về sửa đổi, bổ sung Luật Báo chí (Điều 7), Ủy ban tán thành với việc sửa đổi, bổ sung khoản 3 Điều 18 Luật Báo chí. Theo đó, cơ quan báo chí chỉ phải thông báo khi thay đổi một số nội dung ghi trong giấy phép hoạt động báo chí trong lĩnh vực phát thanh, truyền hình và nội dung về xuất bản phụ trương, không phải thực hiện thủ tục chấp thuận, góp phần cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính.
