Những yếu tố nào giúp phim truyền hình Việt thu hút khán giả?
Theo thống kê từ VTV, phim truyền hình hiện nay là một trong Top 3 nội dung được yêu thích nhất trên sóng VTV, cùng với tin tức thời sự và thể thao. Sức lan tỏa không chỉ trên sóng truyền hình mà còn tạo nên cơn sốt trên không gian số.
Phó Trưởng Ban Chương trình - Đài Truyền hình Việt Nam Hoa Thanh Tùng cho biết, trong năm 2025, thời lượng phim Việt chiếm tới 7,8% tổng thời lượng phát sóng phim trên toàn Đài Truyền hình Việt Nam. Theo dữ liệu từ VTV Rating, các khung giờ phim Việt trên VTV1 và VTV3 luôn đạt hiệu quả thu hút khán giả cao nhất, nhận được sự quan tâm tập trung của công chúng và ít bị ảnh hưởng bởi các sự kiện hay chương trình đột xuất trên các kênh khác. Giai đoạn 2025-2026 ghi nhận các phim chính luận trên VTV1 và phim tâm lý gia đình trên VTV3 liên tục dẫn đầu bảng xếp hạng rating. Việc phát sóng liên tục đã tạo thành một điểm hẹn tinh thần, giúp phim truyền hình trở thành “người bạn thân” của mọi gia đình. Lịch phát sóng được sắp xếp khoa học: VTV3 vào lúc 20h và VTV1 vào lúc 21h từ thứ Hai đến thứ Sáu, giúp khán giả có thể theo dõi liên tục mà không bị chồng chéo. Khung giờ cuối tuần (21h30 thứ Bảy) cũng được đầu tư để làm phong phú thêm lựa chọn giải trí.
Ông Hoa Thanh Tùng cũng chia sẻ, VTV chú trọng quảng bá nội dung trên đa nền tảng, hệ sinh thái mạng xã hội và ứng dụng VTVGo thường xuyên đăng tải các trailer, đoạn cắt ngắn hấp dẫn, dễ tiếp cận, đạt từ 9 đến 10 triệu lượt xem chỉ trong thời gian ngắn. Ứng dụng VTVGo đóng vai trò quan trọng trong việc giúp khán giả tiếp cận phim mọi lúc, mọi nơi. Tất cả đã giúp khán giả thay đổi thói quen xem phim.
Sức hấp dẫn cốt lõi của phim truyền hình VFC nằm ở việc khai thác các đề tài gần gũi với đời sống và truyền tải những thông điệp xã hội có giá trị tư tưởng cao. Ở mảng đề tài chính luận, phim truyền hình VFC khẳng định thế mạnh số một với các tác phẩm khai thác vấn đề “nóng”, tiêu biểu là các vụ án kinh tế hay cuộc chiến chống tham nhũng (như Sinh tử, Đấu trí…). Những bộ phim này luôn được công chúng đón nhận nồng nhiệt. Bên cạnh đó là việc xây dựng hình tượng nhân vật đa dạng, khắc họa chân thực hình ảnh các lực lượng từ quân đội, công an, viện kiểm sát đến những người lao động bình dị như Lằn ranh, Cuộc chiến không giới tuyến, Có anh nơi ấy bình yên, Không giới hạn, Không thời gian, Cuộc đời vẫn đẹp sao… Các diễn viên như Việt Anh trong vai đồn trưởng biên phòng trong phim Cuộc chiến không giới tuyến hay Steven Nguyễn vai Trung tá Đào Minh Kiên trong Không giới hạn đã truyền tải chân thực sự hy sinh và khát vọng mang lại hạnh phúc cho nhân dân, giúp hình ảnh đẹp của người chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam được lan tỏa rộng rãi.
Phim truyền hình VFC đang có bước chuyển mình mạnh mẽ để đáp ứng xu hướng hiện đại với quy trình sản xuất từ hình ảnh đến hậu kỳ được đầu tư đồng bộ, giúp chất lượng phim đạt ngưỡng tương đương với các tác phẩm điện ảnh. Điều này đã được khẳng định qua việc phim VFC giành toàn bộ các giải thưởng quan trọng tại giải Cánh diều 2025. Không chỉ đổi mới công nghệ và chuyên nghiệp hóa sản xuất, phim truyền hình VFC còn đóng vai trò quan trọng trong việc góp phần quảng bá văn hóa, du lịch, nâng cao niềm tự hào dân tộc. Nhiều bộ phim khai thác những màu sắc độc đáo của đồng bào dân tộc thiểu số và khung cảnh thơ mộng trên khắp mọi miền Tổ quốc hay thể hiện vẻ đẹp và văn hóa của nhiều vùng đất.
Chiến lược phát sóng và các dự án trọng điểm năm 2026
Trong năm 2026, VTV tiếp tục duy trì và mở rộng các khung giờ vàng để phục vụ khán giả. Bên cạnh các khung giờ cố định trên sóng VTV1 và VTV3, trong năm 2026, với sự ra đời của dòng phim miniseries chất lượng cao, VFC sẽ cho ra mắt các series phim ngắn tập với nội dung đột phá, phát sóng vào lúc 20h thứ Năm và thứ Sáu hàng tuần.
Chia sẻ về dự án này, Phó Tổng Giám đốc Đài truyền hình Việt Nam Đỗ Thanh Hải cho biết: “Đây là dự án mà chúng tôi rất kỳ vọng, bởi thị trường và người xem hiện đại đang thay đổi, đòi hỏi truyền hình phải có sự phát triển mới, cần không gian sáng tạo mới và thêm cơ hội mới cho những người làm nghề. Ngay từ đầu năm 2025, dòng phim mới là miniseries đã được chuẩn bị với các mục tiêu cụ thể: Ưu tiên sự sáng tạo của biên kịch, đạo diễn, quay phim và diễn viên với những ý tưởng mới lạ, đề cao tính hiện đại, cấu trúc chặt chẽ, nhịp điệu nhanh, cách kể chuyện giàu tính điện ảnh. Với những tiếp cận mới về nội dung, phim miniseries không kể những câu chuyện dài dòng mà tập trung vào những lát cắt tâm lý và thân phận con người một cách cô đọng trong những không gian và câu chuyện đặc biệt. Dòng phim này đang được thực hiện bởi những đạo diễn đã khẳng định được tên tuổi như Bùi Tiến Huy, Nguyễn Danh Dũng.... Tất cả hướng tới mục tiêu lớn hơn nữa của VTV là góp phần thúc đẩy công nghiệp văn hóa, phát triển nội dung và trao đổi bản quyền ra thế giới. Thông qua những bộ phim truyền hình, những yếu tố đặc sắc về văn hóa vùng miền và con người Việt Nam sẽ được cụ thể hóa một cách đặc sắc. Chúng ta hoàn toàn có thể kỳ vọng trong một ngày không xa, phim Việt Nam sẽ xuất hiện trên các đài truyền hình nước ngoài. Qua đó giới thiệu những nghệ sĩ tài năng, giới thiệu hình ảnh đất nước Việt Nam đổi mới, phát triển và bản sắc văn hóa Việt Nam với khán giả quốc tế.”
Sự xuất hiện vào các khung giờ đặc biệt (như phát 2 tập/tối mỗi tuần) dành cho dòng miniseries phản ánh mục tiêu tiếp cận nhóm khán giả trẻ - những người ưa chuộng nhịp phim nhanh, kịch tính và những đề tài mới lạ, hiện đại có thể coi là luồng gió mới cho phim truyền hình hiện nay. Là người thực hiện bộ phim miniseries Đồng hồ đếm ngược, đạo diễn Bùi Tiến Huy đánh giá, sự khác biệt giữa phim truyền hình truyền thống (thường được gọi là dòng phim Daily hoặc phim dài tập) và dòng phim miniseries (phim ngắn tập chất lượng cao) được thể hiện qua nhiều yếu tố. Đầu tiên là thời lượng và cấu trúc kịch bản, khác với phim truyền hình truyền thống, phim miniseries chỉ gói gọn trong khoảng 20 tập. Do thời lượng ngắn, kịch bản đòi hỏi tính cô đọng, súc tích. Nội dung thường tập trung vào những “lát cắt” sâu sắc về tâm lý và thân phận con người thay vì kéo dài các tình huống éo le. Về nhịp điệu và cách dẫn dắt câu chuyện, phim miniseries có nhịp phim nhanh, tình tiết đẩy đi liên tục với nhiều cú “twist” (bất ngờ) và cung bậc cảm xúc thay đổi nhanh chóng. Dòng phim này hạn chế tối đa các lời thoại thừa, tập trung vào hành động và tiết tấu của cốt truyện.Về quy trình sản xuất và chất lượng nghệ thuật, miniseries được đầu tư sản xuất theo hướng tiệm cận tiêu chuẩn điện ảnh. Toàn bộ các khâu từ kịch bản, quay phim đến hậu kỳ đều được hoàn tất trước khi lên sóng. Điều này cho phép đạo diễn chăm chút kỹ lưỡng hơn về ngôn ngữ hình ảnh, âm thanh, sự sắp đặt bối cảnh (mise-en-scène) và ứng dụng các công nghệ hiện đại như kỹ xảo hay AI. Về đối tượng khán giả và đề tài, phim miniseries tập trung thu hút khán giả trẻ (dưới 40 tuổi) - những người ưa chuộng sự mới lạ, hiện đại và nhịp sống nhanh. Đề tài của miniseries cũng đột phá hơn, khai thác những yếu tố siêu thực, thế giới ngầm hoặc các ngành nghề chuyên biệt một cách sâu sắc. Về mục tiêu chiến lược, nếu phim truyền hình truyền thống chủ yếu phục vụ nhu cầu giải trí nội địa, tạo thói quen xem phim cho các gia đình Việt thì miniseries lại được xem là “mũi nhọn” để xuất khẩu nội dung ra quốc tế. Với chất lượng vượt trội và cách kể chuyện hiện đại, dòng phim này dễ dàng tiếp cận các nền tảng trực tuyến toàn cầu như Netflix…
Ba bộ phim miniseries sắp phát sóng: Đồng hồ đếm ngược (đạo diễn Bùi Tiến Huy), Lời hứa đầu tiên (đạo diễn Nguyễn Đức Hiếu) và Lửa trắng (đạo diễn Bùi Quốc Việt) đều được chuẩn bị kỹ lưỡng từ khâu kịch bản (có phim mất tới 7 tháng) đến khâu hậu kỳ trước khi lên sóng, thay vì vừa quay vừa phát như trước đây. Các phim đều được ứng dụng công nghệ hiện đại như các yếu tố kỹ xảo, AI và đưa những đề tài lạ vào phim giúp mang lại màu sắc mới mẻ, hấp dẫn khán giả hiện đại. Đạo diễn Bùi Tiến Huy cho biết, phát sóng đầu tiên mở màn cho miniseris, bộ phim Đồng hồ đếm ngược đánh dấu lần đầu tiên một bộ phim có yếu tố siêu thực lên sóng giờ vàng. Phim còn có một nhân vật rất độc đáo là chú chó Coddy - một chú chó biết nói đã trở thành nhân vật trung tâm, giữ linh hồn cho hành trình chuộc lỗi của nhân vật Thành.
ĐINH HOÀNG NGÂN
Nguồn: Tạp chí VHNT số 632, tháng 1-2026
