Khi nước nổi về lênh láng tràn đồng, chỉ cần thả bạ một tay lưới rồi mỗi bữa ra thăm cũng có cái ăn. Nhiều nhất là cá sặc, cá rô, cá chốt, cá mè dinh... Người siêng đặt mấy cái lợp, xuống vài miệng dớn thì ê hề cá trê, cá lóc.

Khu chợ quê bỗng lao xao hơn với đủ loại cá đồng. Những con cá nước đục tươi ngon, mềm mập núc ních luôn thu hút các bà nội trợ xắn tay chọn lựa cho bữa cơm nhà.

Các loại cá lớn ngon thường đắt hàng nhưng loài cá bé cũng hút khách không kém nhất là cá linh non, cá lòng tong. Với nhiều người châu thổ sành ăn, ăn cá nhỏ có khi còn ngon hơn nhiều so với loại cá lớn.

Mua mớ cá lòng tong cho vào giỏ, người nội trợ tủm tỉm cười vì đã nghĩ xong sẽ làm món gì đãi cả nhà một bữa ngon. Cá đem về được rửa sạch, bỏ đầu, nặn ruột. Sau đó cho vào một cái rỗ nan thưa, chà cá dưới nước một dòng để làm sạch những cái vảy li ti. Lúc vớt ra cho ráo nước thì bắt đầu ướp với gia vị thêm năm bảy chùm trái giác.

Món này kể ra cách chế biến cũng thật đơn giản. Chỉ cần một ít muối và bột ngọt kho nhạt ở lửa nhỏ, chờ khi cá gần chín thì bỏ trái giác vào. Vị chua của trái giác sẽ hòa với nước cá khi thưởng thức sẽ thấy mùi vị rất đặc trưng. Món này vừa có thể ăn như món canh vừa có thể ăn như món kho để chấm rau luộc hoặc rau sống. Không giống me hay chanh thường chua sâu và gắt, vị trái giác chua đằm có hậu ngọt, ăn vào có cảm giác giải nhiệt và rất đưa cơm.

Ở miền Tây, người ta dường như chẳng cần tới mỹ vị cao lương. Chỉ chút rau nhà cá sông cũng đủ làm nên món ăn khiến bữa cơm quê thêm đậm đà, chan chứa tình xứ sở.

Bài và ảnh: HỒ MỸ LINH

Nguồn: Tạp chí VHNT số 628, tháng 12-2025