Tăng cường năng lực “kể chuyện” quốc gia

Phát biểu thảo luận tại Tổ, Đại biểu Quốc hội, PGS, TS Bùi Hoài Sơn - Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và xã hội của Quốc hội bày tỏ: cơ bản thống nhất và đánh giá cao báo cáo của Chính phủ do Thủ tướng Lê Minh Hưng trình bày tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025 và tình hình triển khai năm 2026, cũng như bổ sung Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2026-2030). 

Theo đại biểu Bùi Hoài Sơn, báo cáo cho thấy một tinh thần hành động rõ ràng, quyết liệt, vừa giữ vững ổn định vĩ mô, vừa hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao, bền vững và thực chất. Đặc biệt, đại biểu rất đồng tình với cách tiếp cận ngày càng toàn diện hơn, khi phát triển không chỉ được nhìn từ kinh tế, hạ tầng hay đầu tư, mà còn được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với văn hóa, con người và sức mạnh nội sinh của dân tộc. 

PGS, TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, điểm rất đáng ghi nhận trong báo cáo lần này là văn hóa đã được nhìn nhận đúng hơn với tư cách không chỉ là lĩnh vực xã hội, mà còn là một nguồn lực phát triển. Lần đầu tiên, chỉ tiêu phát triển công nghiệp văn hóa (10%) được ghi vào các chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu giai đoạn 2026-2030. Nếu được thể chế hóa tốt, được đầu tư đúng mức, và được vận hành bằng tư duy đổi mới sáng tạo, thì đây sẽ là một trong những định hướng lớn, có tính đột phá, góp phần tạo nền tảng tinh thần, củng cố bản sắc, tăng cường đồng thuận xã hội và mở ra những không gian phát triển mới cho đất nước trong giai đoạn tới. Đó cũng chính là cách để phát triển nhanh nhưng vẫn bền vững, tăng trưởng cao nhưng vẫn giữ được chiều sâu văn hóa và phẩm chất Việt Nam. 

“Khi âm nhạc Việt chạm tới trái tim công chúng quốc tế, khi điện ảnh Việt kể được những câu chuyện lớn của dân tộc bằng ngôn ngữ hiện đại, khi thời trang Việt chuyển hóa chất liệu truyền thống thành phong cách đương đại, khi ẩm thực và du lịch văn hóa trở thành trải nghiệm khác biệt, thì đó không chỉ là thành công của một ngành, mà là sự gia tăng sức mạnh mềm, sức cạnh tranh quốc gia và sức hấp dẫn của đất nước” – đại biểu Bùi Hoài Sơn phát biểu. 

Đại biểu Bùi Hoài Sơn tin rằng, nếu làm tốt điều này, văn hóa sẽ không chỉ làm giàu đời sống tinh thần của nhân dân mà còn trực tiếp góp phần vào tăng trưởng hai con số, để sức mạnh văn hóa thực sự làm nên sức mạnh quốc gia.

Nhấn mạnh thêm một nội dung cần được quan tâm mạnh mẽ hơn trong các giải pháp thời gian tới, đại biểu Bùi Hoài Sơn cho rằng, phát triển các ngành công nghiệp văn hóa phải thông qua tăng cường năng lực “kể chuyện” quốc gia. Một quốc gia mạnh không chỉ bởi quy mô GDP, mà còn bởi khả năng kể được câu chuyện của mình ra thế giới một cách hấp dẫn, thuyết phục và giàu bản sắc. Câu chuyện ấy có thể được kể bằng âm nhạc, điện ảnh, thời trang, ẩm thực, du lịch văn hóa, bằng từng di sản, từng lễ hội, từng làng nghề, từng không gian sáng tạo, từng con người Việt Nam.

Khai thác tiềm năng cực lớn từ phát triển kinh tế làng nghề

Để đạt được con số tăng trưởng kinh tế hai con số trong bối cảnh hiện nay, đại biểu Nguyễn Thị Tuyến, Phó Bí thư Đảng ủy Chính phủ cho rằng cần có những giải pháp mang tính động lực và đột phá chiến lược mới, thay vì chỉ dựa vào các giải pháp truyền thống.

Đại biểu Nguyễn Thị Tuyến đề nghị một số nhóm giải pháp như phát triển kinh tế biển; khai thác nguồn lực đất đai phù hợp; thực hiện các giải pháp huy động từ trái phiếu; đào tạo nghề phải gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường với doanh nghiệp; đẩy mạnh xây dựng xã hội số, công dân số, Chính phủ số và cắt giảm thủ tục hành chính. Một giải pháp nữa để góp phần tăng trưởng hai con số được đại biểu đưa ra đó là giải quyết các dự án tồn đọng kéo dài.

Về giải pháp thu ngân sách, đại biểu Nguyễn Thị Tuyến cho rằng, để đạt được con số của Chính phủ nêu ra, từ thực tiễn Hà Nội cho thấy, cần tạo nguồn thu bền vững từ sản xuất. “Đối với các địa phương đã quy hoạch các khu, cụm công nghiệp, khu chế xuất cần phải đẩy mạnh, nơi đây được coi là "con gà đẻ trứng vàng" mang lại nguồn thu ổn định lâu dài và tạo việc làm. Đồng thời, cần khai thác tiềm năng cực lớn từ phát triển kinh tế làng nghề. Riêng Hà Nội có 1.350 làng nghề, đây là nguồn lực lớn để giải quyết việc làm, thúc đẩy tăng trưởng khu vực nông thôn”, đại biểu nói và cho rằng cần có những giải pháp phát triển kinh tế tư nhân và hộ sản xuất kinh doanh.