Phát biểu tại Tổ, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh trân trọng cảm ơn các ý kiến đóng góp của đại biểu Quốc hội, đồng thời khẳng định Ban soạn thảo đã tiếp thu đầy đủ, nghiêm túc và cầu thị trong quá trình hoàn thiện dự thảo Nghị quyết. 

Làm rõ thêm một số nội dung ý kiến đại biểu quan tâm, Bộ trưởng cho biết đối với băn khoăn liên quan đến mức độ đột phá của cơ chế, chính sách trong dự thảo, ban đầu Nghị quyết được xây dựng với tên gọi nhấn mạnh “cơ chế, chính sách đột phá”. Tuy nhiên, sau đó, theo đề nghị của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tên gọi được điều chỉnh bám sát Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, thống nhất là Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam. 

Đối với lĩnh vực văn hóa, một số cơ chế ưu đãi về đất đai, thuế, hợp tác công – tư đã được luật hóa trong Luật Đầu tư và các luật liên quan nên Ban soạn thảo không tiếp tục đưa vào nghị quyết nhằm tránh trùng lặp.

Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cũng cho biết, điểm cốt lõi của nghị quyết tạo cơ chế, chính sách, đặc biệt theo hướng Nghị quyết không chỉ đưa ra các quy định cụ thể mà quan trọng hơn là trao thẩm quyền cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết định những vấn đề mang tính vượt trội, thậm chí khác với quy định hiện hành, nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn trong thực tiễn. 

“Cách tiếp cận này vừa bảo đảm tính linh hoạt, kịp thời, vừa đặt ra yêu cầu trách nhiệm cao đối với Chính phủ trong quá trình thực thi, đồng thời vẫn chịu sự giám sát chặt chẽ của Quốc hội. Đây được xem là điểm đột phá, tạo “không gian chính sách” cần thiết để xử lý những vấn đề phát sinh nhanh, phức tạp trong lĩnh vực văn hóa” – Bộ trưởng phát biểu.

Liên quan đến các lĩnh vực cụ thể, Bộ trưởng cho biết dự thảo đã nhấn mạnh nhiều lĩnh vực đang gặp khó khăn và cần quan tâm. Trong đó, vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống được quy định thành một điều riêng, nhằm tháo gỡ các vướng mắc hiện nay. Đặc biệt là vấn đề chính sách đãi ngộ đối với nghệ sĩ còn thấp, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Về công nghiệp văn hóa, Bộ trưởng cho biết đây là ngành có thể nói còn non trẻ, chưa có luật điều chỉnh cụ thể, trong khi mục tiêu đặt ra có công nghiệp văn hóa là đóng góp 10% GDP. Tuy nhiên, do chưa có luật riêng về công nghiệp văn hóa, chưa có hệ thống chính sách đầy đủ, vì thế trong Dự thảo Nghị quyết sẽ tập trung vào một số lĩnh vực có lợi thế như điện ảnh, du lịch văn hóa, du lịch di sản...

Về cơ chế đặt hàng và khoán chi trong lĩnh vực văn học, nghệ thuật, Bộ trưởng cho rằng đây là nội dung quan trọng nhằm khuyến khích sáng tạo, khắc phục tình trạng thiếu vắng các tác phẩm có giá trị cao trong thời gian qua, nội dung này cũng được các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước rất quan tâm, vì vậy Dự thảo Nghị quyết đã thiết kế một số cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển.

Liên quan đến quỹ văn hóa, quỹ điện ảnh, Bộ trưởng cho biết đây, là nội dung được cân nhắc kỹ. Dù thực tế một số quỹ hiện nay hoạt động chưa phát huy hết hiệu quả, nhưng việc thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật là rất cần thiết nhằm thu hút nguồn lực xã hội hóa cho phát triển văn hóa. 

Đối với đề xuất về Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), theo Bộ trưởng, Ban soạn thảo thống nhất đưa vào nghị quyết để có cơ sở pháp lý triển khai sớm cùng với các hoạt động liên quan, thay vì chờ sửa đổi Luật Lao động. Ngoài ra, dự thảo cũng đề cập các giải pháp mang tính thực tiễn như giao quyền cho cộng đồng dân cư khai thác thiết chế văn hóa cơ sở nhằm tránh lãng phí; tận dụng trụ sở dôi dư sau sắp xếp bộ máy để phục vụ phát triển văn hóa.

Theo Bộ trưởng, dù có những nội dung chưa mang tính đột phá lớn, nhưng sẽ góp phần quan trọng trong việc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc ở cơ sở. Đồng thời, yếu tố then chốt vẫn là thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong việc quyết định kịp thời các cơ chế đặc thù, khác với quy định hiện hành, dưới sự giám sát của Quốc hội.