Những ngày xuân, tiết trời Đồng Tháp như mời gọi, tạo cho con người cảm giác năng động, hoạt bát hơn để đến quán thưởng thức ẩm thực. Và một khi đã đặt chân đến đất sen thì không thể thiếu các món ăn bình dân đã trở thành thương hiệu. Nem chua Lai Vung là một trong những món có hương vị độc đáo nhất, gây ấn tượng mạnh cho du khách phương xa.
Nem chua Lai Vung được làm theo kiểu nem miền Nam và bản thân món ăn này đã mang đến nhiều điểm độc đáo với các du khách đến từ miền Bắc. Thức quà thơm dịu, chua cay mặn ngọt đủ cả và đẩy đưa vị giác một cách không giống ai đã làm thích thú nhiều người.
Để nói về món nem chua Lai Vung, có lẽ cần thưởng thức vài lần mới nhận xét chính xác. Bởi kết cấu của món nem rất đơn giản với lớp lá chuối gói bên ngoài, bên trong có thịt heo, bì cùng các loại gia vị như tiêu, tỏi, ớt, thính, lá vông. Chất liệu thì khá giống với các loại nem chua truyền thống nhưng ở mỗi vùng đất lại có điểm đặc sắc riêng.
Phải mục sở thị mới biết vì sao món nem Lai Vung độc đáo. Đây có lẽ là một phần khiến món ăn ngon miệng hơn và văn hóa mỗi vùng miền lại có một cái chất không lẫn vào đâu. Chỉ qua những chiếc nem chua bình dị, văn hóa Đồng Tháp Mười đã lan tỏa muôn phương. Sự đặc biệt trong món ăn ấy đến từ cách chế biến vô cùng tỉ mỉ. Từ loại thịt nạc đùi heo được lọc kỹ, người làm sẽ ngâm nước muối, để ráo rồi xay nhuyễn trước khi thêm các loại gia vị như đường, tiêu, tỏi ủ trong 2 ngày. Phần bì được luộc chín, xay và trộn với thịt, thêm tiêu đen và lát tỏi trắng. Nem được gói lá vông và lá chuối bọc bên ngoài, để ba ngày là ăn được.
Trong sự phát triển của nền kinh tế - xã hội Việt Nam, việc bảo tồn và tôn vinh các giá trị văn hóa đặc sắc của vùng miền mang ý nghĩa vô vùng quan trọng, đặc biệt là với chủ trương giới thiệu nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc với bạn bè quốc tế. Muốn vậy, chúng ta không thể xem các giá trị, các đặc trưng văn hóa như những giá trị cố định mà phải phát triển, phải nâng tầm cho phong phú thêm. Với nem chua Lai Vung, món đặc sản này không chỉ đại diện cho cuộc sống cùa vùng đất nơi tạo ra nó mà còn là sức sáng tạo không ngừng của con người trong hành trình bất tận, trở thành nghề truyền thống và là niềm tự hào của người dân Lai Vung, cũng là một trong những lý do thu hút khách du lịch đến với mảnh đất Đồng Tháp.
Bài và ảnh: ĐINH THÀNH TRUNG
Nguồn: Tạp chí VHNT số 637, tháng 3-2026
