Dự buổi lễ có: NSND Vương Duy Biên, nguyên Thứ trưởng Bộ VHTTDL, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển công nghiệp Văn hóa Việt Nam, Trưởng Ban Tổ chức; bà Nguyễn Phương Hòa, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế (Bộ VHTTDL) ; ông Hoàng Hà – Tổng Biên tập Tạp chí Văn hóa Nghệ thuật; ông Lê Minh Tuấn- Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả (Bộ VHTTDL) ; lãnh đạo Hiệp hội Phát triển công nghiệp Văn hóa Việt Nam; các doanh nghiệp, nghệ sĩ, nhà sáng tạo, chuyên gia văn hóa; cùng các tổ chức cá nhân hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa trên cả nước.
Phát biểu tại lễ phát động, NSND Vương Duy Biên, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển công nghiệp Văn hóa Việt Nam, Trưởng Ban Tổ chức nhấn mạnh: Công nghiệp văn hóa ngày nay đang trở thành xu hướng và được xác định là phần quan trọng bền vững, đóng góp vào sự tăng trưởng của đất nước, là ngành kinh tế liên quan đến việc sáng tạo, sản xuất, phân phối và tiêu dùng các sản phẩm và dịch vụ văn hóa. Ngành này không chỉ là "ngành công nghiệp không khói", mà còn có sự đóng góp cho phát triển kinh tế, góp phần quan trọng nâng cao hình ảnh, vị thế quốc gia. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và kỷ nguyên số, Đảng và nhà nước Việt Nam xác định phát triển công nghiệp văn hóa là một trong những đột phá chiến lược.
Ngày 27/11/2024, Quốc hội thông qua Nghị quyết số 162/2024/QH15 phê duyệt "Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035", khẳng định: "Huy động nguồn lực, tập trung đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, chất lượng, hiệu quả cho phát triển văn hóa, đóng góp trực tiếp vào phát triển kinh tế - xã hội, thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa trở thành bộ phận cấu thành quan trọng của nền kinh tế quốc dân, mục tiêu đến năm 2030, các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP; 100% đơn vị văn hóa, nghệ thuật ứng dụng công nghệ số và thành tựu của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư; mỗi năm có ít nhất 5 sự kiện văn hóa nghệ thuật quốc tế có Việt Nam tham gia chính thức. Đến năm 2035, mục tiêu nâng tỷ lệ đóng góp lên 8% GDP và có ít nhất 6 sự kiện quốc tế lớn hằng năm có sự góp mặt của Việt Nam.
Đồng thời Chính phủ đã ban hành các chiến lược quan trọng về văn hoá, công nghiệp văn hóa tại Quyết định số 1755/QĐ-TTg ngày 8/9/2016; Quyết định số 1909/QĐ-TTg ngày 12/11/2021; Quyết định số 2086/QĐ-TTg ngày 14/11/2025. Bộ Chính trị cũng đã ban hành Nghị Quyết 80/NQ-TW ngày 7/1/2026 về phát triển văn hóa Việt Nam.
Các văn bản trên tạo hành lang pháp lý cho việc phát triền công nghiệp văn hóa và là cơ sở để xây dựng cơ chế tôn vinh, khuyến khích sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa.
Theo NSND Vương Duy Biên, hiện nay, ngành Công nghiệp văn hóa Việt Nam đang phát triển mạnh, có khoảng 70.000 doanh nghiệp; trên 3 triệu lao động; đóng góp khoảng 2,5% - 3% GDP. Một số địa phương lớn đã hình thành hệ sinh thái sáng tạo. Xác định tầm quan trọng của công nghiệp văn hóa Việt Nam, Nhà nước ta đã cho phép thành lập Hiệp hội Phát triển Công nghiệp văn hóa Việt Nam theo Quyết định số 541/QĐ-BNV ngày 30-5-2025 của Bộ Nội vụ với sứ mệnh kết nối cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nghệ sĩ và cộng đồng sáng tạo nhằm thúc đẩy ngành công nghiệp văn hóa trở thành ngành kinh tế mũi nhọn. Hiệp hội là nơi để tập hợp những người làm văn hóa, doanh nghiệp, nghệ sĩ và những ai quan tâm đến việc lan tỏa giá trị văn hóa Việt Nam.
Xuất phát từ tính cấp bách trên đây và lấy tinh thần từ câu nói bất hủ của Bác Hồ “Văn hóa soi đường quốc dân đi" - Ngọn đuốc là ánh sáng, ánh sáng của văn hóa sẽ truyền cảm hứng là chất xúc tác gợi mở sáng tạo cho những hoài bão lớn lao trong cuộc sống sôi động của văn hóa nước nhà. Ánh sáng văn hóa sẽ soi rọi, lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội, trong đời sống của nhân dân, tạo nên sức mạnh để xây dựng một xã hội tốt đẹp hơn, với ý nghĩa đó Hiệp hội phát triển công nghiệp Văn hóa Việt Nam phối hợp với Viện Báo chí Truyền thông xã hội tổ chức Giải thưởng công nghiệp Văn hóa Việt Nam "Ngọn đuốc vàng".
Giải thưởng nhằm tôn vinh các tổ chức, cá nhân xuất sắc trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa; Khuyến khích đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ; Thúc đẩy phát triển hệ sinh thái kinh tế sáng tạo; Quảng bá thương hiệu và nâng cao năng lực cạnh tranh; Gắn hiệu quả kinh tế với giá trị văn hóa - xã hội. Đồng thời để xây dựng chuẩn mực đánh giá trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa. Lan tỏa giá trị sáng tạo; Nâng cao vị thế văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế.
Tại buổi lễ, ông Lê Minh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả cho rằng: việc Hiệp hội Phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam phát động Giải thưởng “Ngọn đuốc vàng” là một hoạt động ý nghĩa, được kỳ vọng không chỉ tạo động lực cho các tổ chức, cá nhân tham gia phát triển công nghiệp văn hóa, mà còn giúp cơ quan quản lý nhà nước có thêm góc nhìn thực tiễn về sự phát triển của lĩnh vực này. Thông qua quá trình tổ chức, tiếp nhận và đánh giá các hồ sơ tham dự, giải thưởng cũng sẽ phản ánh phần nào diện mạo, năng lực và xu hướng phát triển của công nghiệp văn hóa trong những năm qua.
Theo Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa được Thủ tướng Chính phủ ban hành năm 2025, Việt Nam có 10 ngành công nghiệp văn hóa, trong đó xác định 6 ngành trọng tâm. Thời gian qua, nhiều lĩnh vực đã ghi nhận những chuyển biến tích cực. Trong đó, lĩnh vực âm nhạc, các chương trình biểu diễn quy mô lớn không chỉ tạo doanh thu mà còn thúc đẩy sự liên kết giữa nghệ thuật biểu diễn, du lịch văn hóa và các dịch vụ giá trị gia tăng. Điện ảnh cũng đạt một số cột mốc doanh thu đáng chú ý; trong khi đó, các lĩnh vực như trò chơi điện tử, phát thanh, truyền hình tiếp tục có những thành tựu mới.
“Những kết quả này cho thấy các chủ trương, chính sách về phát triển công nghiệp văn hóa đang từng bước đi vào cuộc sống và tạo chuyển biến trong thực tiễn” – ông Lê Minh Tuấn nhấn mạnh.
Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả cho biết, định hướng giai đoạn 2026-2030 là thúc đẩy công nghiệp văn hóa tăng trưởng ở mức hai con số. Vì vậy, Giải thưởng Ngọn đuốc vàng được kỳ vọng sẽ trở thành nguồn cổ vũ, khuyến khích doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân sáng tạo tiếp tục đầu tư, đổi mới, nâng cao doanh thu và đóng góp nhiều hơn cho tăng trưởng GDP. Đồng thời, việc tôn vinh các điển hình tiêu biểu sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa, khơi dậy tinh thần sáng tạo và góp phần xây dựng nền công nghiệp văn hóa Việt Nam ngày càng vững mạnh và bền vững.
Giải thưởng Công nghiệp văn hóa Việt Nam năm 2026 sẽ tập trung trong 10 lĩnh vực : Điện ảnh; Mỹ thuật, nhiếp ảnh, triển lãm; Nghệ thuật biểu diễn; Phần mềm và trò chơi giải trí; Quảng cáo; Thủ công mỹ nghệ; Du lịch văn hóa; Thiết kế sáng tạo; Truyền hình, phát thanh và xuất bản.
Giải thưởng sẽ được trao cho các: Tổ chức Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa, các đơn vị sự nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức thuộc Hiệp hội phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam vì sự phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam; Đơn vị đổi mới sáng tạo xuất sắc; Đơn vị ứng dụng công nghệ số tiêu biểu; Đơn vị quảng bá văn hóa Việt Nam ra quốc tế xuất sắc; Đơn vị phát triển du lịch văn hóa tiêu biểu; Đơn vị bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa xuất sắc.
Đồng thời, Giải thưởng trao cho các cá nhân: Nghệ sĩ, nhà sáng tạo nội dung; Nhà thiết kế, nhà sản xuất; Chuyên gia văn hóa; Doanh nhân văn hóa; Nhà nghiên cứu văn hóa thuộc Hiệp hội phát triển công nghiệp Văn hóa Việt Nam cống hiến vì sự phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam, với các tiêu chí: Bảo tồn phát huy giá trị di sản văn hóa; Nhà sáng tạo nội dung tiêu biểu; Nghệ sĩ/Nhà thiết kế tiêu biểu; Cá nhân đối mới sáng tạo tiêu biểu; Tài năng trẻ Công nghiệp Văn hóa Việt Nam.
Ban Tổ chức sẽ tiếp nhận hộ sơ tham gia Giải thưởng từ ngày 1/7/2026 đến hết ngày 30/9/2026. Lễ vinh danh và trao Giải thưởng Công nghiệp Văn hóa Việt Nam “Ngọn đuốc Vàng” năm 2026 dự kiến được tổ chức vào ngày 24/11/2026 tại Hà Nội nhân dịp Ngày Văn hóa Việt Nam.
Giải thưởng Công nghiệp Văn hóa Việt Nam “Ngọn đuốc Vàng” được kỳ vọng sẽ trở thành sự kiện thường niên có uy tín, góp phần phát hiện, tôn vinh và lan tỏa các giá trị sáng tạo, thúc đẩy sự phát triển của công nghiệp văn hóa Việt Nam theo hướng hiện đại, hội nhập và bền vững; đóng góp thiết thực vào mục tiêu đưa công nghiệp văn hóa trở thành ngành kinh tế quan trọng của đất nước trong giai đoạn mới.
