Liên hoan phim Điện ảnh Trẻ 2026 được tổ chức nhân dịp kỷ niệm 50 năm thành lập Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM (1976-2026), đồng thời đặt trong bối cảnh TP.HCM đang từng bước phát huy vai trò của một Thành phố sáng tạo điện ảnh. Theo Ban tổ chức, Liên hoan được tái định vị và nâng tầm từ nền tảng Liên hoan phim Điện ảnh mới Quốc tế Sài Gòn 2019, với sự đồng hành chiến lược, bảo trợ chuyên môn và truyền thông của Văn phòng UNESCO tại Việt Nam.

Trẻ, chuyên nghiệp và đề cao tính độc lập

Theo TS Phạm Huy Quang, Hiệu trưởng Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM, với chủ đề “Tự do - Mở khung hình - Phóng tầm mắt”, điểm khác biệt của Liên hoan được khái quát qua ba yếu tố: trẻ, chuyên nghiệp và chấm giải khác biệt.

“Trẻ” trước hết được xác định từ đối tượng tham dự là học sinh, sinh viên và cựu sinh viên tốt nghiệp không quá ba năm, thuộc các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn TP.HCM. Nhưng “trẻ” ở đây không chỉ là câu chuyện tuổi tác mà còn là tinh thần sáng tạo. Liên hoan không đặt người làm phim vào những khuôn mẫu cứng nhắc về cách kể chuyện, khuyến khích những thử nghiệm trong góc nhìn, cấu trúc tự sự, tỷ lệ khung hình và cách tiếp cận đời sống.

Ở khía cạnh "chuyên nghiệp", Liên hoan tiếp nhận hai loại hình gồm phim truyện và phim tài liệu có thời lượng dưới 30 phút, hoàn thành từ ngày 1/1/2024 đến năm 2026. Nếu phim tài liệu được nhấn mạnh yêu cầu tôn trọng sự thật, phim truyện có nhiều khoảng không hơn cho trí tưởng tượng và tự do sáng tạo.

Tuy nhiên, sự chuyên nghiệp mà Liên hoan hướng đến không chỉ nằm ở tiêu chí tuyển chọn hay cơ cấu giải thưởng. Quan trọng hơn, đó là cách một tác phẩm được đặt vào hành trình phát triển dài hơn sau khi hoàn thành.

Từ 35-50 tác phẩm dự kiến được lựa chọn qua vòng sơ loại, hội đồng giám khảo gồm các đạo diễn, nhà sản xuất, giảng viên, nghệ sĩ và chuyên gia điện ảnh sẽ chọn khoảng 15-20 phim vào vòng tranh giải chính thức. Từ ngày 26 đến 30/9, các tác phẩm vào vòng chung khảo dự kiến được trình chiếu miễn phí tại hệ thống rạp CGV và rạp của Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM, cùng các hoạt động giao lưu với khán giả.

Cách tổ chức này đưa bộ phim ra khỏi phạm vi lớp học hay bài tập tốt nghiệp để bước vào một không gian gần hơn với đời sống điện ảnh thực tế: có khán giả, có phản hồi và có cơ hội được nhìn nhận như một tác phẩm nghệ thuật.

Một điểm đáng chú ý khác là phương thức "chấm giải khác biệt". Ban tổ chức dự kiến thành lập hội đồng giám khảo độc lập và giữ kín danh tính. Ngay cả các thành viên ban tổ chức cũng không biết đầy đủ thành phần hội đồng; các giám khảo cũng không biết ai cùng tham gia chấm. Kết quả chỉ được công bố tại đêm trao giải. Cách làm này hướng đến sự độc lập, công bằng trong đánh giá, đồng thời nhấn mạnh một nguyên tắc quan trọng đối với người làm phim trẻ: chất lượng sáng tạo phải là nền tảng để tác phẩm được ghi nhận.

Tổng giá trị giải thưởng của Liên hoan dự kiến là 100 triệu đồng. Trong đó, Phim ngắn xuất sắc nhất nhận 30 triệu đồng; giải Nhì 20 triệu đồng; giải Ba 10 triệu đồng; ba giải cá nhân dành cho Đạo diễn, Kịch bản và Giám đốc hình ảnh, mỗi giải 10 triệu đồng; cùng giải Phim do khán giả bình chọn trị giá 10 triệu đồng. Ngoài ra còn những giải thưởng khác và những hỗ trợ đi kèm để một tác phẩm hoặc một ý tưởng có thể tiếp tục “sống” sau khi Liên hoan kết thúc.

Kết nối ý tưởng với nguồn lực

Với nhiều người trẻ, khoảng cách từ một ý tưởng điện ảnh đến một bộ phim hoàn chỉnh vẫn là một hành trình không dễ dàng. Một kịch bản tốt cần kinh phí, thiết bị, ê-kíp, hậu kỳ, nhà sản xuất và quan trọng không kém là cơ hội tiếp cận khán giả. Bởi vậy, nếu cuộc thi là nơi tác phẩm được đánh giá thì “Chợ dự án” của Liên hoan được kỳ vọng trở thành nơi ý tưởng có thể tìm thấy nguồn lực để bước tiếp.

Liên hoan dự kiến giới thiệu các dự án theo nhiều hướng như phim độc lập, chuỗi phim ngắn và phim định dạng màn hình dọc. Các tác giả sẽ có cơ hội trình bày ý tưởng, nhận góp ý từ hội đồng cố vấn, chuyên gia, đồng thời kết nối với nhà sản xuất, hãng phim, quỹ đầu tư, đơn vị hỗ trợ thiết bị, sản xuất và đào tạo.

Tại Chợ dự án có khoảng 10-15 nhà sản xuất, hãng phim và quỹ đầu tư dự kiến được kết nối với các tác giả trẻ. Ban tổ chức sẽ lựa chọn 1-3 dự án tiềm năng để trao gói hỗ trợ thiết bị hậu kỳ hoặc tài trợ vốn sản xuất. Chợ dự án cũng có ba hạng mục giải thưởng: Dự án xuất sắc nhất, Pitching ( trình bày ý tưởng) xuất sắc và Triển vọng thương mại.

TS Phạm Huy Quang cho biết mục tiêu của Chợ dự án là lựa chọn, hỗ trợ và ươm mầm những dự án điện ảnh tiềm năng của tài năng trẻ, từ đó phát triển thành tác phẩm hoàn chỉnh.

Bên cạnh đó, Liên hoan còn có một chuỗi hoạt động kết nối để người trẻ từng bước tiếp cận đời sống nghề nghiệp. Từ sáng tác, tuyển chọn, trình chiếu, giao lưu với khán giả đến pitching, chợ dự án, workshop và gặp gỡ các nhà sản xuất, mỗi hoạt động đều có thể trở thành một điểm nối trong hành trình ấy. Trong khuôn khổ Liên hoan, các hội thảo, tọa đàm về xu hướng làm phim hiện đại và kỹ năng hội nhập quốc tế, đặc biệt tọa đàm “Điện ảnh trẻ TP.HCM trên bản đồ LHP Quốc tế”, được kỳ vọng bổ sung những kiến thức thực tiễn mà quá trình học tập và làm một bộ phim đơn lẻ khó có thể cung cấp đầy đủ.

NSƯT Kim Tuyến – một Đại sứ truyền thông của Liên hoan cho rằng, nhiều người trẻ có ý tưởng tốt nhưng còn thiếu kinh phí, mối quan hệ và uy tín để bước vào thị trường. Trong khi đó, các nhà sản xuất luôn tìm kiếm những ý tưởng mới nhưng không dễ biết tìm tài năng trẻ ở đâu. Vì vậy, Liên hoan có thể trở thành “chiếc cầu nối” giữa người trẻ có ý tưởng với nhà đầu tư, nhà sản xuất và khán giả. Người hưởng lợi cuối cùng, theo NSƯT Kim Tuyến, chính là khán giả, bởi khi người trẻ có thêm điều kiện sáng tạo, công chúng cũng có thêm cơ hội tiếp cận những tác phẩm mới, cách kể mới và những tiếng nói mới.

Đại sứ truyền thông - NSƯT Hạnh Thúy cũng kỳ vọng Liên hoan không chỉ dừng lại ở một “sân chơi”, mà trở thành nơi kết nối, ươm mầm và đặt những viên gạch đầu tiên cho hành trình làm nghề của người trẻ. Kỳ vọng ấy càng có ý nghĩa trong bối cảnh TP.HCM được UNESCO ghi danh là Thành phố sáng tạo trong lĩnh vực điện ảnh năm 2025. Danh hiệu không chỉ là một dấu mốc, mà đặt ra yêu cầu về một chiến lược phát triển dài hạn, trong đó nguồn nhân lực trẻ là một thành tố quan trọng. Với vai trò là cơ sở đào tạo chuyên ngành, Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM có điều kiện để góp phần tạo ra những “hạt giống” mới, đồng thời kết nối quá trình đào tạo với đời sống sáng tạo và thị trường điện ảnh.

Trong khuôn khổ chương trình công bố Liên hoan, Ban Tổ chức cũng ký Biên bản ghi nhớ (MOU) với Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, VIETMISSION, KIM Center, Hệ thống Trường Quốc tế Việt Nam IVS, Studio Go và MTH Academy... Theo ban tổ chức, các thỏa thuận nhằm mở rộng hợp tác trong đào tạo, chuyên môn và phát triển dự án, giúp người làm phim trẻ tiếp cận thêm cố vấn, nguồn lực sản xuất và các đối tác nghề nghiệp. Từ một cuộc thi phim ngắn, Liên hoan đang được định hình như một không gian kết nối nhiều thành phần của điện ảnh: nhà trường, người sáng tạo trẻ, nghệ sĩ, chuyên gia, nhà sản xuất, nhà đầu tư và khán giả. 

Liên hoan nhận tác phẩm dự thi đến hết ngày 31/8. Lễ khai mạc Liên hoan dự kiến diễn ra ngày 26/9 và Gala trao giải ngày 30/9/2026.