z7733911400718_56792ff4c03f7e037ea4176ed077b5c4.jpg
Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy và các đại biểu tham dự Hội nghị

Dự hội nghị có: Phó Chủ UBND tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn; Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Thị Bé Mười; Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam Trịnh Ngọc Chung; lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương; lãnh đạo các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ VHTTDL; đại diện UBND các tỉnh, thành phố; lãnh đạo các Sở VHTTDL, Sở VHTT, Sở Du lịch các tỉnh/thành phố; cùng các già làng, trưởng bản, nghệ nhân, người có uy tín của cộng đồng 54 dân tộc.

Phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số trở thành nguồn lực phát triển bền vững 

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy nhấn mạnh: Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV và Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị tiếp tục khẳng định, xác định văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần, mà còn góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong thời kỳ mới. Trong đó, văn hóa các dân tộc thiểu số mang đậm bản sắc văn hóa, cần được tôn vinh, qua đó trở thành nguồn lực đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong thời gian tới. 

Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy cho biết, mục tiêu của Hội nghị, bên cạnh việc đánh giá kết quả giai đoạn 2021-2025, các đại biểu sẽ cùng nhau thảo luận, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn từ các địa phương; tăng cường sự phối hợp giữa các bộ, ngành với địa phương, qua đó đề xuất các giải pháp trọng tâm nhằm bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam trong thời gian tới, theo đúng định hướng của Đảng, Nhà nước và chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

z7733911416394_a7cf15696add5cc683a31fd9df5d92ba.jpg
Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy phát biểu khai mạc Hội nghị

Từ Hội nghị này, bên cạnh việc đề xuất các giải pháp với lãnh đạo Đảng, Nhà nước, ngành VHTTDL sẽ tiếp tục nghiên cứu, tham mưu xây dựng các kế hoạch thực tiễn, đóng góp vào việc triển khai nhiệm vụ phát triển đất nước trong bối cảnh đặt ra yêu cầu tăng trưởng 2 con số, phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Theo đó, công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển du lịch tại mỗi địa phương cần được xác định rõ trách nhiệm, định hướng, cũng như các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể, phù hợp với sự phát triển chung của cả nước.

Đồng thời, đây cũng là dịp quan trọng, ý nghĩa, để tôn vinh, ghi nhận những đóng góp bền bỉ, không mệt mỏi của các nghệ nhân và đại biểu đại diện cho cộng đồng các dân tộc thiểu số trong việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa của từng vùng miền, địa phương, góp phần tạo nên sự đa dạng, phong phú của văn hóa các dân tộc Việt Nam.

Thứ trưởng mong muốn nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các đại biểu, lãnh đạo UBND các tỉnh, lãnh đạo các sở, ngành và đặc biệt là các nghệ nhân – những người trực tiếp thực hành di sản văn hóa trong cộng đồng – để cùng hiến kế, đề xuất với Trung ương, Bộ VHTTDL và chính quyền các cấp những giải pháp trọng tâm, hiệu quả.

Thứ trưởng tin tưởng rằng, các ý kiến, đề xuất tại Hội nghị sẽ được tổng hợp, đề xuất thành những chính sách thiết thực, góp phần xây dựng nội dung quan trọng trình Quốc hội ban hành Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam trong thời gian tới. Trên cơ sở đó, công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số sẽ được triển khai hiệu quả hơn, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

z7733911410999_3d132db4169f0fcbdc2a4b6e120f67b2.jpg
Toàn cảnh Hội nghị

Triển khai hiệu quả công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc

Báo cáo công tác văn hóa dân tộc giai đoạn 2021-2025 và định hướng nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026–2031, Phó Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam Nguyễn Thị Hải Nhung cho biết, giai đoạn 2021-2025, công tác văn hóa dân tộc được triển khai trong bối cảnh Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, ban hành nhiều chủ trương, chính sách mang tính chiến lược, toàn diện và có tính kế thừa. 

Bên cạnh đó, Bộ VHTTDL đã chủ trì triển khai Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch”, đồng thời ban hành nhiều văn bản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ, tạo cơ sở để các địa phương tổ chức thực hiện thống nhất. Hệ thống cơ chế, chính sách từng bước được hoàn thiện theo hướng cụ thể, đồng bộ và sát thực tiễn, góp phần hình thành hành lang pháp lý quan trọng cho công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc trên phạm vi cả nước.

Về công tác chỉ đạo triển khai của Bộ VHTTDL, trong giai đoạn 2021-2025, Bộ đã chủ động, tích cực tham mưu hoàn thiện thể chế, chính sách; đồng thời ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật và văn bản hướng dẫn quan trọng, góp phần tạo hành lang pháp lý tương đối đồng bộ, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các địa phương trong quá trình tổ chức thực hiện. 

z7733964257555_0f0d14fc6f5daea9623b6df8cad06dac.jpg
Phó Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam Nguyễn Thị Hải Nhung báo cáo công tác văn hóa dân tộc giai đoạn 2021-2025 và định hướng nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026–2031

Bộ đã ban hành Chương trình hành động của Bộ VHTTDL thực hiện Nghị quyết số 10/NQ-CP ngày 28/1/2022 của Chính phủ ban hành Chiến lược công tác dân tộc giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045; Xây dựng và phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025–2035… Cùng với đó, ban hành và tổ chức triển khai nhiều đề án quan trọng, các đề án đã góp phần cụ thể hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước, đồng thời định hướng rõ nội dung, nhiệm vụ trọng tâm trong từng lĩnh vực chuyên sâu. 

Bên cạnh đó, Bộ VHTTDL tập trung triển khai các hoạt động bảo tồn có chọn lọc, gắn với phát huy giá trị trong đời sống đương đại; đã  bảo tồn, phục dựng trên 30 lễ hội truyền thống tiêu biểu của các dân tộc thiểu số, góp phần khôi phục không gian văn hóa, nghi lễ và tập quán đặc trưng của cộng đồng. Đồng thời, xây dựng và đưa vào vận hành 45 mô hình bảo tồn văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch, bước đầu hình thành các sản phẩm văn hóa - du lịch đặc trưng tại địa phương; thành lập hơn 20 câu lạc bộ sinh hoạt văn hóa dân gian tại các thôn vùng dân tộc thiểu số và khu tái định cư; triển khai 30 chương trình nghiên cứu bảo tồn văn hóa phi vật thể, trong đó có 7 chương trình bảo tồn chuyên sâu của các dân tộc ít người, tập trung vào gìn giữ ngôn ngữ, trang phục, phong tục tập quán và tri thức dân gian, góp phần hạn chế nguy cơ mai một, thất truyền di sản.

Về thiết chế văn hóa, Phó Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam cho biết, công tác đầu tư, hỗ trợ được thực hiện theo hướng thiết thực, hiệu quả. Hỗ trợ trang thiết bị cho 31 nhà văn hóa thôn tại 6 tỉnh miền núi phía Bắc, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động văn hóa cơ sở, tạo không gian sinh hoạt cộng đồng cho người dân. Bên cạnh đó, việc xây dựng 150 tủ sách cộng đồng tại các xã vùng dân tộc thiểu số đã từng bước hình thành môi trường văn hóa đọc, nâng cao dân trí và khả năng tiếp cận thông tin cho đồng bào.

Đã tổ chức trên 60 lớp tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa cơ sở, nghệ nhân và người có uy tín trong cộng đồng; chủ trì tổ chức 13 Ngày hội, Liên hoan văn hóa dân tộc cấp khu vực và toàn quốc, tạo không gian giao lưu, quảng bá và tôn vinh giá trị văn hóa của các dân tộc thiểu số; tổ chức 4 Hội nghị gặp mặt già làng, trưởng bản, nghệ nhân và người có uy tín nhằm ghi nhận, tôn vinh những đóng góp quan trọng trong gìn giữ, truyền dạy, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống tại cộng đồng.

z7733911410457_b3527370f91228e88a3b3d34e1064228.jpg
Các nghệ nhân trình diễn hát then tại Hội nghị

Giai đoạn 2021-2025, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là “ngôi nhà chung” của cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam; duy trì hoạt động thường xuyên của 16 cộng đồng dân tộc. Đồng thời, tổ chức thường niên nhiều sự kiện chính trị - văn hóa cấp quốc gia có ý nghĩa sâu sắc như: “Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc”, “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4)” và “Tuần Đại đoàn kết - Di sản văn hóa”, nhận được sự quan tâm của Lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đông đảo Nhân dân. Làng đã đón tiếp 311 lượt cộng đồng dân tộc với khoảng 4.616 nghệ nhân, đồng bào tham gia; tổ chức 108 lễ hội, nghi lễ, phong tục và khoảng 218 chương trình trình diễn, giao lưu văn hóa; thu hút gần 1 triệu lượt khách tham quan mỗi năm, trong đó khoảng 50% là học sinh, sinh viên đến trải nghiệm, tìm hiểu các giá trị văn hóa truyền thống. Qua đó, góp phần quảng bá hình ảnh, giá trị văn hóa các dân tộc Việt Nam tới công chúng trong nước và quốc tế.

Về công tác chỉ đạo triển khai của các tỉnh, thành phố, bà Nguyễn Thị Hải Nhung cho biết, trong giai đoạn 2021-2025, các địa phương đã quan tâm đầu tư phát triển hạ tầng và hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở. Trọng tâm là việc xây dựng mới và cải tạo 3.220 nhà văn hóa - khu thể thao thôn, bản tại những địa bàn có tiềm năng về cảnh quan, văn hóa và bản sắc dân tộc; đã hình thành và đưa vào hoạt động 48 làng, bản văn hóa truyền thống, gắn với bảo tồn không gian văn hóa cộng đồng và phát triển du lịch.

Các địa phương đã tổ chức bảo tồn, phục dựng trên 150 lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số, tập trung vào việc khôi phục nghi lễ, không gian văn hóa và các yếu tố truyền thống đặc trưng; thành lập và duy trì hơn 700 câu lạc bộ văn hóa dân gian; 5.760 đội văn nghệ truyền thống được duy trì hoạt động tại cơ sở, đóng vai trò nòng cốt trong tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ quần chúng; đã tổ chức trên 450 lớp tập huấn với 17.500 lượt người tham gia, bao gồm nghệ nhân, già làng, trưởng bản, người có uy tín và đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa cơ sở…

Nhìn chung, các nhiệm vụ trọng tâm đã được triển khai hiệu quả, tạo chuyển biến tích cực trong công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc; từng bước gắn kết chặt chẽ giữa văn hóa với du lịch và phát triển kinh tế, góp phần nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của đồng bào các dân tộc thiểu số.

Bên cạnh những kết quả đạt được, bà Nguyễn Thị Hải Nhung cũng cho biết, công tác văn hóa dân tộc giai đoạn 2021-2025 vẫn còn tồn tại một số khó khăn, hạn chế như: Một số mô hình bảo tồn văn hóa, tại địa phương sau khi được hỗ trợ còn phụ thuộc vào nguồn ngân sách nhà nước, thiếu cơ chế duy trì và phát triển lâu dài. Việc gắn kết giữa bảo tồn văn hóa với phát triển sinh kế và thị trường ở một số nơi chưa rõ nét, dẫn đến hiệu quả khai thác còn hạn chế.

Công tác chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa dân tộc còn chậm và chưa đồng bộ giữa các địa phương. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu, số hóa các loại hình văn hóa, ứng dụng công nghệ trong quản lý, bảo tồn và quảng bá văn hóa truyền thống còn ở mức khởi đầu, chưa đáp ứng yêu cầu của giai đoạn phát triển mới.

Ngoài ra, đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa tại cơ sở hiện nay còn mỏng, chưa được đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn về quản lý văn hóa dân tộc, chủ yếu là kiêm nhiệm, năng lực chuyên môn chưa đồng đều. Điều này ảnh hưởng nhất định đến chất lượng tham mưu, tổ chức triển khai và duy trì các hoạt động văn hóa tại địa phương.

“Những hạn chế nêu trên là những vấn đề cần tiếp tục được quan tâm, có giải pháp khắc phục trong thời gian tới nhằm nâng cao hiệu quả công tác văn hóa dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững trong giai đoạn mới” – Phó Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam cho biết.

z7734053506505_fcb93e005a907555c492d01184491271.jpg
Phó Chủ tịch UBND tỉnh tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn trình bày tham luận

Bài học về phát huy di sản văn hóa các dân tộc gắn với phát triển du lịch

Phát biểu tham luận tại Hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh tỉnh Lâm Đồng Đinh Văn Tuấn cho biết, xác định quan điểm “Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là mục tiêu, động lực phát triển bền vững đất nước. Văn hóa phải được đặt ngang hàng với kinh tế, chính trị, xã hội…”. Do đó, quá trình triển khai thực hiện các Chương trình, Nghị quyết về bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc, tỉnh Lâm Đồng luôn xác định trọng tâm, phát huy được các lợi thế của địa phương, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng trên địa bàn tỉnh, gắn liền quảng bá hình ảnh, con người, góp phần bảo vệ và phát huy di sản văn hóa các dân tộc trong quá trình hội nhập và hợp tác quốc tế. 

Thông qua các đề án, kế hoạch, đã tổ chức nhiều hoạt động nhằm làm sống lại các loại hình văn hóa truyền thống của các dân tộc, đáp ứng được yêu cầu đặt ra, tạo được bước chuyển biến tích cực trong sinh hoạt văn hóa nghệ thuật. Công tác bảo tồn phát huy các giá trị văn hóa truyền thống được các cấp, các ngành và nhân dân tích cực hưởng ứng tham gia, đã khôi phục lại một số hoạt động văn hóa truyền thống có hiệu quả. 

Nhìn nhận được tầm quan trọng của các nghi lễ, lễ hội truyền thống trong đời sống văn hóa cộng đồng gắn với phát triển du lịch, là bước đi chiến lược để đưa văn hóa truyền thống hòa nhập vào dòng chảy phát triển, tỉnh Lâm Đồng đã từng bước khôi phục và tái hiện được 97 lễ hội (trong đó: 82 lễ hội truyền thống, 5 lễ hội văn hóa và 10 lễ hội tín ngưỡng). Tỉnh Lâm Đồng đã và đang chọn một số lễ hội tiêu biểu cấp tỉnh như: Lễ cúng lúa mới của người Churu, Lễ Katê của người Chăm, Lễ Sum họp cộng đồng của người M’Nông… để phát huy giá trị văn hóa nhằm thu hút khách du lịch.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng cũng cho biết, để bảo tồn phát huy văn hóa truyền thống trong việc tổ chức lễ hội gắn với phát triển du lịch cần nâng cao vai trò lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền và sự phối hợp giữa các ngành, đoàn thể và địa phương trong công tác bảo tồn lễ hội tại cơ sở; đẩy mạnh công tác bảo tồn, sưu tầm và tăng cường nghiên cứu khoa học.

Đẩy mạnh công tác giáo dục mang tính phổ cập trong nhà trường, phổ biến sâu rộng đến mọi tầng lớp Nhân dân những quy định của pháp luật liên quan đến lễ hội truyền thống; tổ chức lễ hội tại địa phương phải tiến hành đúng quy định, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương, đồng thời, phát huy vai trò chủ thể và sáng tạo của những người làm công tác bảo vệ di sản.

Chú trọng công tác xã hội hóa các hoạt động văn hóa trong việc khôi phục lễ hội truyền thống, kêu gọi sự chung tay góp sức của cả cộng đồng trong việc tham gia bảo tồn văn hóa lễ hội...

z7734221071442_98eec8866f0b484301b731f08502fc60.jpg
Phó Giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Lào Cai Lại Hữu Hiệp phát biểu tham luận

Trong khi đó, Phó Giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Lào Cai Lại Hữu Hiệp cho biết: Bám sát Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, đặc biệt là Dự án 6 về bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch, tỉnh Lào Cai đã tập trung triển khai nhiều mô hình sáng tạo, thiết thực và hiệu quả. Hằng năm, trên địa bàn tỉnh tổ chức trên 100 lễ hội truyền thống, nhiều lễ hội trở thành sản phẩm du lịch hấp dẫn như: Lễ hội Xuống đồng của người Tày, Nùng, Giáy; Lễ hội Gầu Tào của dân tộc Mông (xã Pha Long, xã Sín Chéng, xã Trạm Tấu); Lễ hội Nhảy lửa của người Dao Đỏ (xã Bắc Hà); Lễ hội Cốm của người Tày (xã Nghĩa Đô)…

Các lễ hội được tổ chức theo hướng giữ gìn nghi thức truyền thống, giảm tính hình thức, tăng cường trải nghiệm văn hóa, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Trung bình mỗi lễ hội đầu xuân thu hút từ 3.000 đến 4.000 lượt người tham dự, đầu năm 2026, lễ hội Đền Thượng và Lễ hội Đền Đông Cuông thu hút gần 10.000 lượt Nhân dân và du khách.

Lào Cai xác định việc bảo tồn và phát triển nghề truyền thống phải gắn với nhu cầu thị trường để bảo đảm tính bền vững. Vì vậy, địa phương đã quan tâm hỗ trợ xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại, đồng thời tạo điều kiện quảng bá, kết nối tiêu thụ thông qua các hội chợ, ngày hội văn hóa - du lịch, sự kiện xúc tiến thương mại và gắn với các tour, tuyến du lịch. Qua đó góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, tạo việc làm và tăng thu nhập ổn định cho người dân.

Thể chế phải đi trước, tháo gỡ điểm nghẽn, dẫn dắt phát triển

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy đánh giá cao và bày tỏ sự thống nhất với các tham luận, ý kiến phát biểu của các đại biểu tại Hội nghị. 

Nhấn mạnh về một số vấn đề trọng tâm, Thứ trưởng cho rằng công tác văn hóa dân tộc thời gian qua đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện.

Hệ thống cơ chế, chính sách từng bước được hoàn thiện; các Chương trình mục tiêu quốc gia đã tạo lập nền tảng pháp lý và nguồn lực tương đối đồng bộ cho triển khai thực hiện. Các hoạt động bảo tồn, phục dựng lễ hội, phát triển mô hình văn hóa gắn với du lịch được tổ chức bài bản; nhiều giá trị văn hóa truyền thống được khôi phục, lan tỏa và từng bước đi vào đời sống đương đại.

Đáng chú ý, tư duy phát triển đã có chuyển biến rõ nét, từ “bảo tồn đơn thuần” sang “bảo tồn gắn với phát triển”, từng bước khai thác giá trị văn hóa để tạo sinh kế, nâng cao đời sống cho người dân. Vai trò của cộng đồng đặc biệt là đội ngũ nghệ nhân, già làng, trưởng bản, người có uy tín ngày càng được khẳng định và phát huy.

Thứ trưởng cũng cho biết,  cần thẳng thắn nhìn nhận một số tồn tại, hạn chế: tiến độ giải ngân còn chậm; một số mô hình thiếu tính bền vững; chuyển đổi số còn lúng túng; chất lượng nguồn nhân lực cơ sở chưa đáp ứng yêu cầu.

z7734454609581_775b32723c972cfb62d68e3283d498c2.jpg
Thứ trưởng Bộ VHTTDL Trịnh Thị Thủy trao Bằng khen cho 4 tập thể đã có thành tích tham gia tổ chức sự kiện “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” 19/4/2026 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam; 66 cá nhân đã có thành tích trong công tác phối hợp cùng đồng bào dân tộc thiểu số bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống

Về định hướng giai đoạn 2026-2031, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy nhấn mạnh, trong thời gian tới, cần thống nhất một số quan điểm lớn: Văn hóa các dân tộc thiểu số là nền tảng tinh thần, đồng thời là nguồn lực nội sinh quan trọng cho phát triển đất nước.

Lấy cộng đồng làm trung tâm, là chủ thể của bảo tồn, phát huy và phát triển các giá trị văn hóa truyền thống. Gắn bảo tồn văn hóa với phát triển kinh tế, nhất là du lịch văn hóa và kinh tế văn hóa.  Đổi mới quản lý theo hướng hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số.

Với mục tiêu xuyên suốt là: làm cho các giá trị văn hóa truyền thống các dân tộc “sống trong cộng đồng, tạo ra giá trị và nuôi sống được cộng đồng”.

Về nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, Thứ trưởng cho biết, tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách - đây là khâu đột phá. Triển khai đồng bộ Chương trình hành động của Bộ VHTTDL thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị; tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện hệ thống thể chế, chính sách theo hướng đồng bộ, thống nhất, khả thi và phù hợp với thực tiễn.

Tập trung xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành các cơ chế, chính sách đột phá về phát triển văn hóa, trong đó có Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam…

Thể chế phải đi trước, tháo gỡ điểm nghẽn, dẫn dắt phát triển, trong đó nâng cao hiệu quả triển khai các Chương trình mục tiêu quốc gia, đặc biệt là Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, bảo đảm tập trung, trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải, gắn với sản phẩm cụ thể và kết quả đầu ra rõ ràng; ưu tiên bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp gắn với xây dựng, phát triển sản phẩm du lịch đặc thù; chú trọng công tác truyền dạy cho thế hệ trẻ, bảo tồn ngôn ngữ, chữ viết, phong tục, tập quán đặc sắc của các dân tộc thiểu số.

Đầu tư phải “có địa chỉ, có sản phẩm, có kết quả đo đếm được”, phát triển kinh tế văn hóa, du lịch cộng đồng. Kết hợp hài hòa giữa bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống với tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; gắn văn hóa với phát triển du lịch, dịch vụ, xây dựng sản phẩm đặc thù; góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Phát triển nguồn nhân lực và phát huy vai trò cộng đồng. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở; phát huy vai trò của nghệ nhân dân gian, người có uy tín, trưởng thôn bản trong bảo tồn và truyền dạy, gìn giữ và lan tỏa văn hóa.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa dân tộc. Tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu về văn hóa dân tộc; đẩy mạnh số hóa các giá trị văn hóa truyền thống; ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, bảo tồn, trình diễn và quảng bá di sản văn hóa; phát triển các sản phẩm văn hóa số phục vụ Nhân dân và du khách.

Tăng cường phối hợp, nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện. Rà soát, phân công rõ trách nhiệm, tăng cường kiểm tra, giám sát; đẩy mạnh xã hội hóa.

Trong khuôn khổ Hội nghị, Bộ VHTTDL đã trao Bằng khen cho 4 tập thể đã có thành tích tham gia tổ chức sự kiện “Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” 19/4/2026 tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam; và 66 cá nhân đã có thành tích trong công tác phối hợp cùng đồng bào dân tộc thiểu số bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống.