Những câu chuyện kinh điển của đại văn hào Hans Christian Andersen như Nàng tiên cá, Vịt con xấu xí hay Chú lính chì dũng cảm từ lâu đã là người bạn gối đầu giường của bao thế hệ trẻ em trên toàn thế giới. Thế nhưng, khi bước lên sân khấu múa rối nước truyền thống Việt Nam, thế giới cổ tích phương Tây ấy lại khoác lên mình một đời sống mới, vừa quen thuộc vừa vô cùng mới lạ. Trong không gian huyền ảo của sân khấu thủy đình, các nhân vật bước ra từ trang sách của Andersen lần lượt xuất hiện: một chú vịt con lạc lõng giữa bầy đàn, một nàng tiên cá mang trái tim kiêu hãnh với những khát vọng đại dương, hay một chú lính chì nhỏ bé nhưng đầy kiên định trước phong ba thử thách.
Điểm nhấn độc đáo của chương trình chính là cách ê-kíp sáng tạo thu hẹp khoảng cách giữa văn hóa phương Tây và tâm thức của trẻ em Việt Nam. Các nghệ sĩ không chọn cách "Việt hóa" tác phẩm một cách khiên cưỡng, giản đơn. Ngược lại, họ tôn trọng và giữ nguyên vẹn những giá trị nhân văn phổ quát của truyện cổ Andersen, rồi khéo léo để chúng tự nhiên hòa quyện vào không gian văn hóa dân gian Việt Nam qua ngôn ngữ của mặt nước, tiếng mõ, tiếng sáo và những chuyển động thủ công đầy tinh tế của con rối.
Chính sự mộc mạc nhưng giàu khả năng biểu đạt cảm xúc của nghệ thuật múa rối nước - loại hình vốn gắn liền với đời sống làng quê đồng bằng Bắc Bộ - đã khiến hình ảnh nàng tiên cá hay chú vịt con lội nước không hề xa lạ, mà trái lại, mang đến sự gần gũi và đồng cảm sâu sắc cho người xem.
Đạo diễn, NSND Nguyễn Tiến Dũng cùng với ê-kíp sáng tạo lựa chọn một lối kể chuyện thông minh: tiết chế tối đa lời thoại, tăng cường ngôn ngữ hình thể, âm nhạc và chuyển động rối để tạo nên nhịp điệu giàu cảm xúc. Sau gần hai thế kỷ, những tác phẩm của Andersen vẫn tiếp tục lay động thế giới tuổi thơ bởi chúng chạm tới những cảm xúc căn bản nhất của con người: nỗi cô đơn, khát vọng được yêu thương, lòng trắc ẩn và niềm tin vào điều thiện. Trong thế giới ấy luôn tồn tại những mất mát, thử thách và cả nỗi buồn, song vượt lên trên tất cả vẫn là ánh sáng ấm áp của lòng nhân ái. Chiều sâu tư tưởng đó đã giúp tác phẩm vượt qua mọi giới hạn thời gian, tiếp tục tìm được tiếng nói chung với trẻ em hôm nay, bất chấp bối cảnh xã hội và các hình thức giải trí số đang thay đổi từng ngày.
Dù không phải là một kịch mục hoàn toàn mới, nhưng trong mùa diễn năm nay, tác phẩm đã có nhiều thay đổi đáng kể nhằm mang đến trải nghiệm thị giác và thính giác sống động hơn. Sân khấu cổ tích được đầu tư công phu với tạo hình rối nhiều màu sắc, chuyển động mềm mại, biến đổi liên tục từ không gian lung linh dưới đáy đại dương của Nàng tiên cá đến hành trình trưởng thành đầy hóm hỉnh của Vịt con xấu xí. Ê-kíp đã tăng cường các lớp hoạt cảnh, làm mới tiết tấu biểu diễn và ứng dụng hiệu ứng âm thanh, ánh sáng hiện đại để tạo chiều sâu trực quan mạnh mẽ.
Để tạo nên sự thành công này, chương trình có sự tham gia của một ê-kíp sáng tạo giàu kinh nghiệm: NSND Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Nhà hát Múa rối Việt Nam đảm nhiệm vai trò biên tập, đạo diễn, chỉ đạo nghệ thuật; kịch bản : cố đạo diễn, họa sĩ Ngô Quỳnh Giao ; cùng sự tham gia của NSND Vương Tất Lợi ở phần tạo hình, họa sĩ Ngô Thắng phụ trách mỹ thuật, nhạc sĩ Tuấn Nghĩa đảm nhiệm âm nhạc cùng ê-kíp âm thanh, ánh sáng và biểu diễn.
Thế giới nhân vật bước ra từ trang sách của Andersen - từ nàng tiên cá kiêu hãnh, vịt con xấu xí lạc lõng đến mụ phù thủy đều được các nghệ sĩ Nhà hát Múa rối Việt Nam khắc họa độc đáo bằng niềm đam mê và kỹ thuật biểu diễn điêu luyện sau nhiều tháng ngày tập luyện. Các nghệ sĩ Nhà hát Múa rối Việt Nam mang đến một không gian cổ tích đầy lay động, cuốn hút khán giả. Qua lăng kính rối nước độc đáo, câu chuyện kinh điển phương Tây vừa giữ trọn linh hồn của nguyên tác, vừa tự nhiên hòa vào lòng công chúng Việt bằng nét hóm hỉnh, thuần hậu và sâu sắc.
Không chỉ dừng lại ở chuẩn mực truyền thống, "Truyện cổ Andersen" còn đánh dấu bước đột phá trong tư duy dàn dựng của Nhà hát Múa rối Việt Nam thông qua sự thử nghiệm đầy táo bạo: cuộc đối thoại Đông - Tây độc đáo trên mặt nước thủy đình, kết hợp giữa rối cạn và rối nước, giữa rối người và con rối. Sự đan cài nhịp nhàng này phá vỡ mọi giới hạn ước lệ, tạo ra một không gian cổ tích đa chiều, giàu chiều sâu thị giác.
Tiếp nối sự thành công của chương trình "Truyện cổ Andersen", Nhà hát Múa rối Việt Nam sẽ tiếp tục cho ra mắt chương trình Thế giới Thần tiên vào 20 giờ ngày 26/7/2026.
