z7410004215010_e39806802927394296100725e0de550f.jpg
Các đại biểu và khách mời tham quan trưng bày - Ảnh: Ngô Huyền

Trưng bày giới thiệu các tác phẩm của nhà nghiên cứu văn hóa Tây Nguyên Đặng Minh Tâm; họa sĩ Lê Huy và nhóm Lamphong Studio cùng hình ảnh, hiện vật về ngựa đến từ một số không gian văn hóa khác.

Trong tâm thức và văn hóa Việt Nam, ngựa là biểu tượng của sức mạnh, lòng trung thành, sự bền bỉ và tinh thần tiến bước không ngừng. Gắn liền với những cuộc hành trình dài trong lịch sử và đời sống, hình tượng ngựa thường được xem như biểu trưng cho ý chí bền bỉ, khát vọng vươn xa và tinh thần không ngừng học hỏi của con người. Đặc biệt, trong năm Bính Ngọ - năm của hành động và chuyển động mạnh mẽ - hình tượng ngựa càng trở nên giàu ý nghĩa, gợi nhắc nội lực, sự bứt phá và tinh thần vượt lên trong năm mới.

Việc tổ chức trưng bày “Ngựa về phố” tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, nơi biểu tượng của đạo học và truyền thống hiếu học Việt Nam, mang ý nghĩa sâu sắc. Trong không gian linh thiêng của sự học, hình tượng con ngựa không chỉ đại diện cho sức mạnh và sự bền bỉ, mà còn gợi liên tưởng tới tinh thần lập thân, lập nghiệp, ý chí vươn lên thông qua học tập, rèn luyện và cống hiến cho xã hội.

z7410004523598_28ca4d98a52b79fd783521998269144c.jpg
Nghệ nhân Y Bhiong Buôn Yă người Ê Đê, trình diễn điêu khắc văn hoa cổ xuất hiện trên thổ cẩm vào gỗ - Ảnh: Ngô Huyền

Đồng thời, đến với không gian trưng bày, người xem còn được tiếp cận chiều sâu văn hóa bản địa Tây Nguyên bằng ngôn ngữ của điêu khắc dân gian, mộc mạc nhưng giàu sức gợi, đồng thời đặt các giá trị ấy trong đối thoại với không gian nghệ thuật đương đại giữa lòng Thủ đô.

Tại không gian trưng bày, các tác phẩm điêu khắc trong bộ sưu tập của nhà nghiên cứu Đặng Minh Tâm đều được thể hiện bằng chất liệu gỗ, giữ nguyên những nét đục, nét tạc thô mộc, không sơn phết, không làm bóng. Chính sự “không can thiệp” ấy tạo nên vẻ đẹp nguyên bản, phản ánh tinh thần ngay thẳng, phóng khoáng  của con người Tây Nguyên. Mỗi tác phẩm ngựa là một hình dáng, một trạng thái khác nhau, không có sự trùng lặp, không theo bất kỳ khuôn mẫu cố định nào. Những khối tượng gỗ tưởng như thô ráp lại mang trong mình nhịp điệu sống, hơi thở văn hóa và tinh thần tự do của núi rừng Tây Nguyên.

z7410165542962_4646ad06999a3e5be88f2da387fa8671.jpg
Nhà nghiên cứu văn hóa Tây Nguyên Đặng Minh Tâm chia sẻ trong buổi khai mạc - Ảnh: Ngô Huyền

Chia sẻ tại sự kiện, nhà nghiên cứu Đặng Minh Tâm cho biết, các tác phẩm của ông đều mang tinh thần điêu khắc đặc trưng của Tây Nguyên – nơi nghề làm tượng không được truyền dạy qua trường lớp, mà được trao truyền bằng cảm hứng, bằng trải nghiệm sống và sự sáng tạo cá nhân. “Chính vì thế, không có con ngựa nào giống nhau. Mỗi tác phẩm là một cá tính, một cảm xúc riêng, thể hiện sự tự do trong sáng tạo và sự đa dạng trong văn hóa của từng tộc người”, ông nhấn mạnh.

z7410004476916_7a06d2a430336a70dac3181c21e576e3.jpg
Một số tác phẩm ngựa mang đậm nét văn hóa Tây Nguyên - Ảnh: Ngô Huyền

Việc đưa hình tượng ngựa Tây Nguyên “về phố”, cụ thể là về Văn Miếu - Quốc Tử Giám, tạo nên một cuộc gặp gỡ thú vị giữa không gian di sản của đạo học Việt Nam với văn hóa bản địa giàu tính nguyên sơ. Trưng bày không chỉ giới thiệu những cách tiếp cận mới mẻ về hình tượng ngựa trong nghệ thuật dân gian, mà còn mở ra những suy ngẫm về sự giao thoa, đối thoại giữa các vùng văn hóa trong dòng chảy chung của văn hóa dân tộc.

Trưng bày diễn ra đến hết tháng 3-2026 .