Bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia dân tộc (QGDT) ở khu vực biên giới (KVBG) là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân và lực lượng vũ trang. Trong đó, nhân dân ở KVBG là chủ thể, là lực lượng tại chỗ, trực tiếp bảo vệ chủ quyền và lợi ích QGDT. Giáo dục ý thức bảo vệ chủ quyền và lợi ích QGDT cho nhân dân ở KVBG là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị mà trực tiếp là cấp ủy, chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương và các lực lượng vũ trang trên địa bàn, trong đó Bộ đội Biên phòng (BĐBP) là lực lượng giữ vai trò nòng cốt.